NYT: İran, diplomasi krizi çözmeden önce Ukrayna’ya füze saldırısı düzenlemeyi değerlendirdi

İranlı ve Batılı yetkililere dayandırılan New York Times haberine göre İran, Hazar Denizi'ndeki bir İran kargo gemisine düzenlenen Ukrayna İHA saldırısına misilleme olarak Ukrayna'nın bir Karadeniz limanına balistik füze fırlatmayı değerlendirdi, ancak yoğun bir diplomasi trafiğinin ardından geri adım attı.ukragroconsult+2

Bu gelişme, dünyanın iki aktif çatışmasının sadece birkaç gün içinde tek ve daha geniş bir savaşta birleşmeye ne kadar yaklaştığını vurguluyor.

Saldırı ve Tehdit

25 Temmuz'da Ukrayna Güvenlik Servisi, Hazar Denizi'nde Kiev'in İran ile Rusya arasında askeri kargo taşıdığını belirttiği gemileri vurdu. İran, vurulan gemilerden birinin İran bayraklı bir ticari gemi olduğunu doğrulayarak patlamada bir sivil denizcinin hayatını kaybettiğini, bir diğerinin ise yaralandığını açıkladı.reuters+1

Saldırının ardından İranlı yetkililer misilleme sözü verdi. Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, sosyal medyada saldırının "cevapsız kalamayacağını" yazdı ve bunu BM Şartı'nın ihlali olarak nitelendirdi. İstihbarat konusunda bilgilendirilen yetkililere göre Tahran, sınırlı hasara yol açacak "sembolik" bir saldırı olarak tasarlanan bir plan dahilinde, Ukrayna'nın Karadeniz limanlarından birine küçük harp başlıklı bir balistik füze ateşlemeyi tartıştı.aljazeera+2

Batılı yetkililer, Ukrayna'nın böyle bir saldırıya vereceği yanıtın kestirilemez olacağı ve Tahran'ın Moskova ile ittifakı göz önüne alındığında İran'dan Ukrayna topraklarına ateşlenecek herhangi bir füzenin daha geniş çaplı bir savaşı kışkırtma riski taşıdığı konusunda uyardı.unn+1

Diplomasi Krizi Çözdü

28 Temmuz Salı günü Ukrayna Dışişleri Bakanı Andrii Sybiha, Araghchi'yi arayarak "samimi bir görüşme" gerçekleştirdiğini belirtti. Sybiha, sosyal medya platformu X'te Ukrayna'nın amacının "gereksiz tırmanıştan kaçınmak" olduğunu ve tüm Ukrayna askeri eylemlerinin "yalnızca ülkemizi" Rus saldırganlığına karşı "savunmayı hedeflediğini" vurguladığını yazdı.bignewsnetwork+2

Araghchi görüşmeyi doğrulayarak Sybiha'nın kendisine İran gemisine yapılan saldırının "kasıtsız" olduğuna ve Kiev'in gerilimi tırmandırmak istemediğine dair güvence verdiğini belirtti. İran Dışişleri Bakanı, Tahran'ın da benzer şekilde gerilimi tırmandırmak istemediğini ancak "vatandaşlarımıza veya çıkarlarımıza yönelik her türlü saldırının kabul edilemez" olduğunu belirterek "zararların tazmin edilmesini" talep ettiğini ifade etti.wanaen+1

Araghchi ayrıca AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ile "gerilimin azaltılmasına yardımcı olma yolları" hakkında konuştu.newsukraine.rbc+1

Genişleyen Çatışma

Bu olay, Ukrayna'nın Rusya ile İran'ı bağlayan lojistik ağına yönelik genişleyen operasyonlarının taşıdığı riskleri göz önüne seriyor. Kiev daha önce de Hazar rotasındaki gemileri vurmuştu; bunlar arasında 2025'te İran İHA parçaları taşıdığı iddia edilen bir gemiye düzenlenen saldırı da yer alıyordu. İran hükümetine yakın bir analist olan Mehdi Rahmati, New York Times'a yaptığı açıklamada, Tahran'da bazılarının misilleme için baskı yapmasına rağmen diğerlerinin itidal tavsiye ettiğini söyledi: "Ukrayna küçük ve önemsiz bir ülke değil. Savaş yürütme deneyimine, Amerika ve Avrupa'dan lojistik desteğe sahip. Savaşta yeni bir cephe açarak hiçbir şey elde edemeyiz".euromaidanpress+2