Ekonomistler uyarıyor: ABD-İran anlaşması küresel ekonomide halihazırda yerleşmiş olan enflasyonu hafifletmeyecek

Bu hafta imzalanan ABD-İran mutabakat zaptı, düşmanlıkları sona erdirmiş ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması için zemin hazırlamış olabilir, ancak ekonomistler ve merkez bankacıları, aylardır süren enerji piyasası aksaklıklarının yarattığı enflasyonist hasarın 2027 yılına kadar devam edeceği konusunda uyarıyor.

Anlaşma yapıldı ancak fiyatlar çoktan belirlendi

Başkan Trump tarafından Çarşamba günü Versay'da imzalanan 14 maddelik anlaşma, İran'ı 30 gün içinde Hürmüz Boğazı'ndan ticari taşımacılığı yeniden başlatmaya çağırıyor ve kapsamlı bir nükleer anlaşma için 60 günlük bir müzakere süreci başlatıyor. Anlaşma haberiyle petrol fiyatları düştü ve Bloomberg, savaştan kaynaklanan ABD enflasyonunun en kötüsünün "muhtemelen geride kaldığını" bildirdi. Ancak rahatlama sınırlı olabilir ve tüketicilere ulaşması zaman alabilir.aljazeera+2

Capital Economics S&P Global Inc. ↗ 1.14%, bu hafta yayınladığı bir notta, "ABD-İran anlaşmasının devam edip etmeyeceğine bakılmaksızın daha yüksek enflasyonun (belki %4,0 civarında) zaten yerleşmiş durumda olduğu" konusunda uyardı. Firmanın kıdemli ekonomistlerinden Simon MacAdam, boğazdaki taşımacılık normalleşse bile, artan enerji ve gübre maliyetlerinin tüketici fiyatlarına yansımasının genellikle birkaç ay gecikmeli olduğunu belirtti.capitaleconomics+2

Dünya Bankası ve İngiltere Merkez Bankası alarm veriyor

Dünya Bankası geçen hafta, Orta Doğu çatışmasının enerji piyasalarında yarattığı aksaklıkları gerekçe göstererek 2026 küresel büyüme tahminini pandemiden bu yana en düşük seviye olan yüzde 2,5'e düşürdü. Kurum, küresel enflasyonun yüzde 4'e yükseleceğini ve Brent ham petrolünün bu yıl varil başına ortalama 94 dolar olacağını, bunun da 2025 seviyelerinin yüzde 36 üzerinde olduğunu öngördü. Gübre fiyatlarının yüzde 31, üre fiyatlarının ise yüzde 60 artacağı tahmin ediliyor.worldbank+2

Perşembe günü İngiltere Merkez Bankası, savaşın başlangıcından bu yana üst üste dördüncü toplantısında gösterge faiz oranını yüzde 3,75'te tuttu ve 7-2 oyla faiz oranlarını değiştirmeme kararı aldı. Dış üye Megan Greene ve Baş Ekonomist Huw Pill, çeyrek puanlık bir artış lehine muhalif oy kullandı. Schroders kıdemli ekonomisti George Brown, bankanın "agresif eylemler yerine bekle-gör yaklaşımını tercih ettiğini" belirterek, "faiz artırımı eşiğinin yüksek kalmaya devam ettiğini" ekledi.finance.yahoo+1

Gecikmeli etkiler ve süregelen belirsizlik

Ekonomistlere göre temel zorluk, enerji maliyetlerindeki artışların tedarik zincirlerine çoktan yayılmış olmasıdır. Benzin istasyonlarındaki fiyatlar, Mayıs sonundaki zirvelerinden düşmüş olsa da yüksek kalmaya devam ediyor ve gübreye bağlı girdi maliyetlerinden kaynaklanan gıda fiyatları artmaya devam ediyor. Dünya Bankası, enerji kesintilerinin derinleşmesi veya finansal piyasaların baskı altına girmesi durumunda büyümenin yüzde 1,3'e kadar düşebileceği konusunda uyardı.reuters+3

Piyasalar, politika yapıcıların ekonomiyi resesyona sokma riski yerine geçici enflasyon artışını görmezden gelmeye çalışacağı beklentisini yansıtarak, Aralık ayına kadar İngiltere Merkez Bankası'ndan bir faiz artışını tam olarak fiyatlamıyor.money.usnews