ABD ile İran Arasında Saldırılara Verilen Ara 3. Gününde: Arabuluculardan İlerleme Mesajı

Pakistani hükümet kaynakları ve bölgesel yetkililere göre, her iki tarafın ortak gerilimi düşürme teklifine yanıt vermesinin ardından arabulucular Pakistan ve Katar mekik diplomasisini yoğunlaştırırken, ne Amerika Birleşik Devletleri ne de İran Pazartesi günü üst üste üçüncü günde de saldırı düzenlemedi.

Her İki Taraf da Görüşmeye Yeşil Işık Yaktı

Associated Press'in Pazartesi günkü haberine göre arabulucular, Washington ve Tahran'ı yeniden müzakere masasına getirme çabalarında ilerleme kaydetti. Bölgesel bir yetkili diplomatik ilerlemeyi "önemli" olarak nitelendirdi. Al Arabiya'nın kaynaklara dayandırdığı haberine göre, hem ABD hem de İran Pakistan-Katar teklifine yanıtlarını iletti. Pakistanlı bir hükümet kaynağı Türkiye'nin Anadolu Ajansı'na yaptığı açıklamada, Washington ve Tahran'ın "son çatışmaları sona erdirmek ve müzakerelere geri dönmek için diyalog ve diplomasiye onay verdiklerini bildirdiğini" söyledi.jpost+2

İlk olarak 20 Temmuz'da sunulan teklif, her iki tarafı da son çatışma dalgasının patlak verdiği 9 Temmuz öncesindeki konumlarına dönmeye çağırıyor. Formüle göre İran Hürmüz Boğazı'nı yeniden trafiğe açacak, ABD ise İran limanlarına yönelik ablukayı sonlandırarak İran petrol satışlarına uygulanan yaptırımları kaldıracak, ardından müzakerelerin yeniden başlamasına zemin hazırlamak üzere bir ateşkes sağlanacak.turkiyetoday+2

Başkan Donald Trump Cuma günü gazetecilere yaptığı açıklamada "daha akıllıca stratejinin" bir anlaşmaya varmak olacağını belirterek, "Şu anda onlarla konuşuyoruz. Günler geçtikçe giderek daha ciddi hale geldiklerini düşünüyorum" dedi. ABD'nin BM Daimi Temsilcisi Mike Waltz Pazar günü doğruladığı üzere Trump, diplomasiye daha fazla zaman tanımak amacıyla saldırılara ara verme kararı aldı.hawaiitribune-herald+1

Hassas Sükunet, Çözülmeyen Anlaşmazlıklar

İran karşılıklılık esasına dayalı bir tutum benimsedi. Üst düzey bir İranlı yetkili Reuters Thomson Reuters Corporation ↗ 2.92%'a yaptığı açıklamada Tahran'ın pozisyonunun "'saldırıya karşı saldırı' olmaya devam ettiğini: saldırılar durursa İran da operasyonlarını durduracak" ifadesini kullandı. Saldırılara verilen bu ara, ABD'nin İran kıyı bölgelerine ve altyapısına düzenlediği üst üste 13 gece süren hava saldırılarının ardından geldi.npr+2

Yine de sağlanan sükunet kırılganlığını koruyordu. İran, Pakistanlı yetkililere, anlaşmazlığın merkezinde yer alan Hürmüz Boğazı'nda yeni bir deniz koridoru oluşturulması fikrini reddettiğini bildirdi. NPR'nin haberine göre, üzerinde müzakere edilen uzlaşma formülü, İran'ın boğazdan gemi geçişlerini gemiler üzerinde daha az kısıtlamayla yönetmesini öngörüyor. Arabulucular ayrıca su yolundan geçişlerin yönetimi için İran ve Umman ile ayrı bir mekanizma üzerinde çalışıyordu.wusa9+2

Genel Gerilim Devam Ediyor

Hürmüz Boğazı'ndaki ticari gemi trafiği son üç haftanın en düşük seviyesine geriledi, ancak ABD Deniz Kuvvetleri denetimindeki bir denizcilik kuruluşu son 72 saat içinde doğrulanan yeni bir saldırı olmadığını bildirdi. Yemen'deki Husi militanlarının Suudi Arabistan'a karşı Babilmendep Boğazı'nda abluka ilan etmesi ve küresel enerji arzı için ikinci bir kritik geçiş noktasını tehdit etmesi krizi daha da derinleştirdi.ms+1

Son arabuluculuk girişimleri, ABD ve İran arasında 17 Haziran'da imzalanan ve çatışmayı bitirmeyi amaçlayan ancak karşılıklı ateş açılmasıyla defalarca sekteye uğrayan 14 maddelik mutabakat zaptı da dahil olmak üzere aylardır süren diplomatik çabaların üzerine inşa ediliyor. Mevcut aranın müzakerelerin yeniden başlamasına yetecek kadar uzun sürüp sürmeyeceği, bölge arabulucularının karşı karşıya olduğu temel soru işareti olmaya devam ediyor.dailysabah