ტრამპი მექის თავდაცვის პაქტს „დიდ და გაბედულ“ პირველ ნაბიჯად აფასებს

აშშ-ის პრეზიდენტმა დონალდ ტრამპმა მხარი დაუჭირა საუდის არაბეთის, თურქეთისა და პაკისტანის მიერ ხელმოწერილ მექის ერთობლივ თავდაცვის შეთანხმებას და სამმხრივ პაქტს რეგიონული თავდაცვისკენ გადადგმული „დიდი, გაბედული და მნიშვნელოვანი პირველი ნაბიჯი“ უწოდა Truth Social-ზე გამოქვეყნებულ პოსტში.aa+1

„ძალიან მოხარული ვარ, რომ საუდის არაბეთმა, თურქეთმა და პაკისტანმა ახლახან და როგორც იქნა ხელი მოაწერეს მექის ერთობლივ თავდაცვის შეთანხმებას,“ წერს ტრამპი. „ეს აჩვენებს, თუ როგორ ერთიანდება ახლო აღმოსავლეთი და როგორ შეძლებენ ქვეყნები საბოლოოდ დაიცვან თავი ბევრად უფრო ეფექტურად.“timesofisrael+1

რას ითვალისწინებს შეთანხმება

შეთანხმება, რომელსაც ხელი 7 აგვისტოს საუდის არაბეთის ტახტის მემკვიდრემ მუჰამედ ბინ სალმანმა, თურქეთის პრეზიდენტმა რეჯეფ თაიფ ერდოღანმა და პაკისტანის პრემიერ-მინისტრმა შეჰბაზ შარიფმა მოაწერეს, მოიცავს კოლექტიური თავდაცვის პუნქტს. მისი მიხედვით, ერთ-ერთ ხელმომწერზე შეიარაღებული თავდასხმა სამივეზე თავდასხმად ჩაითვლება: ეს არის ნატოს მე-5 მუხლის მოდელზე შექმნილი ჩარჩო. პაქტი ასევე ითვალისწინებს ერთობლივ სამხედრო წვრთნებს, თავდაცვის ინდუსტრიაში თანამშრომლობასა და სამხედრო თავსებადობის გაზრდას.arabtimesonline+2

შეთანხმება ეფუძნება 2025 წელს ხელმოწერილ საუდის არაბეთ-პაკისტანის ორმხრივ თავდაცვის ხელშეკრულებას, რომლის ფარგლებშიც პაკისტანმა განათავსა ჯარები, საჰაერო თავდაცვის სისტემები და გამანადგურებლები სამეფოს ბაზებზე, საუდის არაბეთისა და იემენის საზღვართან ახლოს.news.cgtn

გაფართოება და ეგვიპტის შესაძლო გაწევრიანება

თურქეთის პრეზიდენტმა ერდოღანმა ტელეკომპანია Al Jazeera-სთვის მიცემულ ინტერვიუში, რომელიც კვირას გადაიცა, განაცხადა, რომ ალიანსს შესაძლოა ეგვიპტეც შეუერთდეს. მან კაიროს გაწევრიანებას „შესაძლებელი“ უწოდა და ხაზი გაუსვა, რომ პაქტი ღიაა ახალი წევრებისთვის. ეგვიპტის საგარეო საქმეთა მინისტრმა ბადრ აბდელატიმ პარასკევს აღნიშნა, რომ ეს შესაძლებლობა „ძალიან სერიოზულად“ განიხილება, თუმცა საჭიროებს კონსტიტუციური და სამართლებრივი ასპექტების შესწავლას.newarab+1

პაქტის ხელმოწერამდე რამდენიმე დღით ადრე საუდის არაბეთმა ასევე გამოაცხადა წითელ ზღვაში ნაოსნობის დასაცავად 14 ქვეყნისგან შემდგარი საზღვაო კოალიციის შექმნა, რომელშიც შედიან ეგვიპტე, ბანგლადეში, ქუვეითი, ბაჰრეინი, კატარი, იორდანია და რამდენიმე სხვა სახელმწიფო.news.cgtn

კითხვები აშშ-ის გავლენის შესახებ

ტრამპის შექების მიუხედავად, პაქტმა გამოიწვია დისკუსია რეგიონში ამერიკული გავლენის შესუსტების შესახებ. Washington Post-ის ინფორმაციით, რომელსაც Jerusalem Post-ი ციტირებს, ყურის ქვეყნები, მათ შორის საუდის არაბეთი, არაბთა გაერთიანებული საამიროები, კატარი, ქუვეითი და ბაჰრეინი, „ერთსულოვან უკმაყოფილებას“ გამოხატავენ ირანის მიმართ ტრამპის მიდგომის გამო, ხოლო ზოგიერთი მთავრობა ეჭვქვეშ აყენებს მათ ტერიტორიაზე აშშ-ის სამხედრო ბაზების განთავსების მიზანშეწონილობას.jpost

„მათი აზრით, აშშ-ის მხარდაჭერა საკმარისი არ არის,“ განუცხადა ერთ-ერთმა ოფიციალურმა პირმა Washington Post-ს.jpost

ხელმომწერებმა ხაზგასმით აღნიშნეს, რომ პაქტი არ არის მიმართული რომელიმე კონკრეტული ქვეყნის წინააღმდეგ. ერდოღანმა Asharq Al-Awsat-ს განუცხადა, რომ „ჩვენი შეთანხმება არ უნდა განიხილებოდეს, როგორც რომელიმე ქვეყნის წინააღმდეგ მიმართული ბლოკის შექმნა“, ხოლო ირანის საგარეო საქმეთა მინისტრ აბას არაღჩის ამ განცხადებაზე მტრული რეაქცია არ ჰქონია. მიუხედავად ამისა, გავლენიანმა საუდელმა მიმომხილველმა აბდულრაჰმან ალ-რაშიდმა დაწერა, რომ „ალიანსი ძალთა ბალანსს ირანის საზიანოდ ცვლის“, რადგან მასში შედის „400 მილიონი ადამიანი, რაც ოთხჯერ აღემატება ირანის მოსახლეობას, და 1400 კილომეტრზე მეტი სახმელეთო საზღვარი, რომელიც ირანს ესაზღვრება“.caliber+1