პომპიდუს მეცის ცენტრმა კარიბული ხელოვნების გამოფენა გააუქმა, რამაც დისკრიმინაციის შესახებ დავა გამოიწვია

საფრანგეთში, მეცის Centre Pompidou-ს ფილიალმა სკანდალი გამოიწვია "Van lévé"-ს გაუქმების გამო. ეს იყო კარიბული და გაიანური ხელოვნების დაგეგმილი მიმოხილვა, რომელიც 2026-2027 წლებში უნდა გამართულიყო. ინსტიტუციამ მიზეზად ბიუჯეტის სიმცირე დაასახელა, თუმცა გამოფენის გვადალუპელმა კურატორმა კლერ ტანკონსმა და მონაწილე ხელოვანებმა ეს ახსნა კატეგორიულად უარყვეს და ფრანგულ კულტურულ სივრცეში დისკრიმინაციის საკითხი წამოჭრეს.

კლერ ტანკონსის კურატორული ხედვა

კლერ ტანკონსი არის კურატორი და მკვლევარი, რომლის ნაშრომები ფოკუსირებულია პოსტკოლონიურ პოლიტიკაზე, წარმოებასა და გამოფენებზე, განსაკუთრებული აქცენტით პერფორმანსულ ხელოვნებაზე. გვადალუპეში დაბადებულმა ტანკონსმა გლობალურ ხელოვნების სამყაროში გამორჩეული გზა გაიკვლია აფრიკული დიასპორის ესთეტიკის ხელოვნების ისტორიულ გენეალოგიაში ინტეგრირებით, ამასთან, მან გამოწვევა დაუპირისპირა ტრადიციულ კურატორულ მეთოდოლოგიებს. მისი მიდგომა ხასიათდება დასავლური პერსპექტივების დეცენტრალიზაციითა და კულტურული გამოხატვის ალტერნატიული ფორმების ძიებით.linkedin+1

ტანკონსის კურატორული პრაქტიკა განსაკუთრებით აღსანიშნავია კარნავალის, როგორც "აფრიკული დიასპორის ხელოვნების ისტორიულ დისკურსში ჩაწერილი პოლიტიკური ესთეტიკის ფორმის" ხაზგასმით. ეს კარიბული მიდგომა აღიარებს, თუ როგორ აითვისეს პოსტკოლონიურმა ერებმა კარნავალის განმათავისუფლებელი კომპონენტები, რაც აკავშირებს ამ ტრადიციებს თანამედროვე საპროტესტო მოძრაობებთან. მისი მნიშვნელოვანი პროექტებია: შარჯას მე-14 ბიენალეს (2019) თანაკურატორობა, "etcetera: a civic ritual"-ის ხელმძღვანელობა Printemps de Septembre-ისთვის (2017) და "En Mas': Carnival and Performance Art of the Caribbean"-ის ორგანიზება, რომელიც საერთაშორისო ტურნეში იმყოფებოდა და ემილი ჰოლ ტრემეინის ჯილდო მოიპოვა. თავისი კომპანია Extemporary-ს მეშვეობით ტანკონსი აგრძელებს კარიბული კულტურული გამოხატვის წარმოჩენას, მათ შორის დოკუმენტური ფილმებით ტრინიდადელი კარნავალის ხელოვან პიტერ მინშოლსა და მის მამაზე, გვადალუპელ ინტელექტუალ გოტიე ტანკონსზე.clairetancons+5

"Van lévé"-ს გამოფენის გარშემო ატეხილი სკანდალი

გამოფენა "Van lévé" (კრეოლურად ნიშნავს "ქარი იძვრება") თავდაპირველად 2026 წლის 31 ოქტომბრიდან 2027 წლის 5 აპრილამდე უნდა გამართულიყო Centre Pompidou-Metz-ში, თუმცა 2025 წლის 5 ივნისს მოულოდნელად გაუქმდა. ეს იქნებოდა პირველი მასშტაბური კოლექტიური გამოფენა თანამედროვე ფრანგულ-კარიბული ხელოვნებისა და მისი გენეალოგიის შესახებ, რომელშიც მონაწილეობას მიიღებდა დაახლოებით ორმოცდაათი ხელოვანი, მათ შორის ჟულიენ კრეზე, მინია ბიაბიანი, ტაბიტა რეზერი და კენი დანკანი. გაუქმება მოხდა კლერ ტანკონსთან კურატორული კონტრაქტის გაფორმებიდან სულ რაღაც ოთხ თვეში, რომელმაც თავდაპირველად ეს გამოფენა პარიზის მთავარი პომპიდუს ცენტრისთვის ჩაიფიქრა, როგორც "Paris noir"-ის გამოფენის გაგრძელება.lemonde

სკანდალი გამწვავდა, როდესაც მრავალმა ხელოვანმა გააპროტესტა გადაწყვეტილება, რომელიც დაემთხვა პარიზის მთავარი პომპიდუს ცენტრის ხუთწლიანი დახურვის გეგმას 2025 წლის ბოლოდან, 262 მილიონი ევროს ღირებულების რემონტის გამო. ამ გაუქმებამ მნიშვნელოვანი კითხვები გააჩინა ფრანგულ კულტურულ ინსტიტუციებში წარმომადგენლობის შესახებ, განსაკუთრებით მაშინ, როდესაც პომპიდუს ცენტრი ემზადება "Constellation" პროგრამის დასაწყებად, რათა რემონტის პერიოდში თავისი კოლექცია საფრანგეთსა და მის ფარგლებს გარეთ გაავრცელოს. დრო განსაკუთრებით პრობლემურია, რადგან ის ემთხვევა უფრო ფართო დებატებს საფრანგეთის ხელოვნების ეკოსისტემაში სახელმწიფო კულტურული ინსტიტუციებისა და კერძო ფონდების როლის შესახებ.instagram+1

ბიუჯეტის შეზღუდვები თუ დისკრიმინაციის ბრალდებები

Centre Pompidou-Metz-ის ოფიციალურმა ახსნამ "Van lévé"-ს გაუქმების შესახებ ბიუჯეტის შეზღუდვები დაასახელა. ეს გამართლება საეჭვოდ გამოიყურება პარიზის მთავარი პომპიდუს ცენტრის 262 მილიონი ევროს ღირებულების სარემონტო პროექტის ფონზე, რომელიც 2030 წლამდე შენობის სრულ დახურვას მოითხოვს. ეს ფინანსური არგუმენტი გაჟღერდა იმ დროს, როდესაც ინსტიტუცია ახორციელებს მნიშვნელოვან სტრუქტურულ ტრანსფორმაციებს, მათ შორის აზბესტის მოცილებას, ხანძარსაწინააღმდეგო უსაფრთხოების გაუმჯობესებას, ხელმისაწვდომობის გაზრდასა და ენერგოეფექტურობის ოპტიმიზაციას.centrepompidou

თუმცა, კურატორმა კლერ ტანკონსმა და მონაწილე ხელოვანებმა ეს ახსნა გააპროტესტეს და ფრანგულ კულტურულ ლანდშაფტში პოტენციური დისკრიმინაციის შესახებ მიანიშნეს. მათი შეშფოთება განსაკუთრებით მწვავეა იმის გათვალისწინებით, რომ Centre Pompidou-Metz ამავე პერიოდში სხვა გამოფენებს გეგმავს, მათ შორის ლუიზ ნეველსონის ნამუშევრების გამოფენას და ლუვრთან თანამშრომლობით დაგეგმილ გამოფენას კოპირისტების შესახებ 2025-2026 წლებისთვის. მოპყრობაში არსებულმა ამ განსხვავებამ გაამძაფრა კითხვები ფრანგულ კულტურულ ინსტიტუციებში პრიორიტეტების შესახებ, განსაკუთრებით კარიბული და გაიანური ხელოვნების მიმართ, რომელიც გამოწვევას უქმნის ტრადიციულ დასავლურ მხატვრულ ნარატივებს.arquitecturaviva