ნავთობის ფასი 105 დოლარს გადასცდა, ტრამპი ირანთან შეთანხმებას გამორიცხავს

გლობალური ნავთობის ფასები ხუთშაბათს 105 დოლარს გადასცდა, რადგან აშშ-სა და ირანს შორის გამწვავებულმა დაპირისპირებამ და პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის განცხადებამ, რომ ის თეირანთან შეთანხმებას არ ეძებს, ენერგეტიკული ბაზრები შეარყია და გლობალურ ეკონომიკაზე მძიმე გავლენა მოახდინა.

საერთაშორისო ნავთობის ეტალონური მარკა Brent-ი თითქმის 6%-ით გაიზარდა და 107 დოლარს გადააჭარბა, ხოლო West Texas Intermediate-ი დაახლოებით 6%-ით გაიზარდა და 102 დოლარს მიუახლოვდა, UPI-ის მონაცემებით, რაც მაისის შემდეგ არ დაფიქსირებულა. ეს ზრდა მოჰყვა ტრამპის ოთხშაბათს გაკეთებულ განცხადებას, რომ ის ნავთობის ფასების კლებას ნოემბრის შუალედური არჩევნების "უშუალოდ შემდეგ" ელოდება. "არჩევნების შემდეგ ნავთობის ფასები დაეცემა," განაცხადა ტრამპმა. "ისინი დაეცემიან და ჩვენ მათ დავწევთ."upi+2

კონფლიქტმა ფაქტობრივად ჩაკეტა ჰორმუზის სრუტე, საზღვაო გზა, რომელზეც მსოფლიო ნავთობის დაახლოებით 20% გადიოდა, რამაც საერთაშორისო ბაზრებზე ნავთობისა და გაზის მიწოდება შეაფერხა. აგვისტოში შედარებითი სიმშვიდის შემდეგ, ამ თვეში ბრძოლები განახლდა. ირანი ამერიკულ სამხედრო ხომალდებზე თავდასხმას ცდილობდა, ხოლო აშშ-ის სამხედრო ძალებმა შაბათიდან მოყოლებული სულ მცირე რვა ირანული ტანკერი გაანადგურეს. ირანის მოკავშირე ჰუსიტებმა იემენში ამ კვირაში საუდის არაბეთის ენერგეტიკულ ობიექტებზე მიიტანეს იერიში, რის შედეგადაც 70-ზე მეტი მშვიდობიანი მოქალაქე დაშავდა.cnbc+2

ეკონომიკური შედეგები ვრცელდება

ევროპის ცენტრალურმა ბანკმა ხუთშაბათს სამი ძირითადი საპროცენტო განაკვეთი 25 საბაზისო პუნქტით გაზარდა და კონფლიქტით გამოწვეული ინფლაციური წნეხი დაასახელა მიზეზად. დეპოზიტების განაკვეთი 2.50%-მდე გაიზრდება, რაც 16 სექტემბრიდან შევა ძალაში. აგვისტოს მონაცემებით, ევროზონაში ინფლაციამ 3.3% შეადგინა, ხოლო ენერგომატარებლების ფასები 14.3%-ით გაიზარდა. ევროპის ცენტრალური ბანკი 2026 წლისთვის ინფლაციის საშუალო მაჩვენებელს 3.0%-ზე პროგნოზირებს.qz

შეერთებულ შტატებში ბენზინის ფასებმა ორშაბათს, შრომის დღეს, რეკორდულ ნიშნულს მიაღწია, AAA-ს მონაცემებით, ხოლო დიზელის ფასმა გალონზე 5.98 დოლარი შეადგინა. რეგულარული ბენზინის საშუალო ფასმა გალონზე 4.28 დოლარს მიაღწია, რაც ერთ კვირაში 14 ცენტით გაზრდილი მაჩვენებელია. შრომის სტატისტიკის ბიურომ ხუთშაბათს განაცხადა, რომ აგვისტოში მწარმოებელთა ფასები დაჩქარდა, რაც ძირითადად კონფლიქტით იყო განპირობებული.clickorlando+2

ასევე გაიზარდა ობლიგაციების შემოსავლიანობა. გაერთიანებულ სამეფოში 10-წლიანი სახელმწიფო ობლიგაციების შემოსავლიანობამ 2007 წლის შემდეგ ყველაზე მაღალ ნიშნულს მიაღწია, ხოლო გერმანიის 10-წლიანი ობლიგაციების შემოსავლიანობა 3.451%-მდე გაიზარდა, რაც ბოლოს 2011 წელს დაფიქსირდა.bbc+1

გაფრთხილებები მოსალოდნელი გაუარესების შესახებ

Goldman Sachs-ის ↗ 0.92% წარმომადგენელმა დაან სტრუვენმა CNBC-სთან საუბარში გააფრთხილა, რომ კონფლიქტის ესკალაციამ შესაძლოა ნავთობის ფასი ბარელზე 120 დოლარს ზემოთ აწიოს. S&P Global ↗ 0.07%-მა ხუთშაბათს განაცხადა, რომ არ ელოდება ახლო აღმოსავლეთში ნავთობის მოპოვების ომამდელ დონემდე დაბრუნებას 2027 წლის ბოლომდე.cnbc+1

ამასობაში, ენერგეტიკის საერთაშორისო სააგენტომ ხუთშაბათს განაცხადა, რომ გლობალური ქვანახშირის მოხმარება წელს რეკორდულ მაჩვენებელს მიაღწევს და 1.2%-იან ზრდას პროგნოზირებს, რადგან ნავთობისა და გაზის დეფიციტის მქონე ქვეყნები ელექტროენერგიისთვის ქვანახშირზე გადადიან. The Wall Street Journal News Corp ↘ 0.21%-მა ოთხშაბათს გვიან გაავრცელა ინფორმაცია, რომ თეთრი სახლის მრჩევლებმა ტრამპს განუცხადეს, რომ ომი შესაძლოა მისი ვადის ამოწურვის შემდეგაც, 2029 წლის იანვრის შემდეგაც გაგრძელდეს, რაც ეწინააღმდეგება თვეების განმავლობაში გაკეთებულ განცხადებებს იმის შესახებ, რომ კონფლიქტი დასასრულს უახლოვდებოდა.upi+2

ჰარვარდის ეკონომიკის პროფესორმა კენ როგოფმა უოლ სტრიტზე არსებული განწყობა ასე შეაჯამა: "ირანის ომი გადაუჭრელია და ის უოლ სტრიტს აფორიაქებს, რადგან არ ჩანს, რომ ის დასრულებას აპირებს."clickorlando