Swift-sjónauki NASA hrapaði til jarðar yfir Indónesíu

Neil Gehrels Swift-stjörnustöð NASA kom inn í lofthjúp jarðar á miðvikudaginn 4. nóvember, tæpum 22 árum eftir geimskotið. Geimher Bandaríkjanna staðfesti að geimfarið hafi komið inn í lofthjúpinn klukkan 7:39 að staðartíma yfir Norður-Súmötru í Indónesíu, um 3,4 gráður norðlægrar breiddar og 98,6 gráður austlægrar lengdar, að sögn NASA. Stofnunin bjóst við að mestur hluti geimfarsins myndi brenna upp, en sagði að einhverjir íhlutir gætu hafa lifað af.science.nasa.gov

Stjórnlaus endurkoman markar endalok verkefnis sem hófst árið 2004 til að rannsaka gammablossa, öflugustu sprengingar í alheiminum. Swift var upphaflega ætlað tveggja ára verkefni. Það þjónaði þó í rúma tvo áratugi sem stjörnustöð með skjót viðbrögð sem sendi viðvaranir til annarra sjónauka svo þeir gætu fylgst með skammvinnum atburðum, samkvæmt NASA.science.nasa.gov

Breyttar spár

Erfitt var að tímasetja endurkomuna nákvæmlega dagana fyrir hrap. Á mánudaginn 2. nóvember spáði geimherinn endurkomu um klukkan 3:30 að staðartíma þann 4. nóvember, með 11 klukkustunda óvissu. NASA mat hættuna á tjóni fyrir fólk á jörðu niðri um 1 á móti 2.100, og vegna brautar geimfarsins myndu brot lenda á milli 20,6 gráðu suðlægrar og 20,6 gráðu norðlægrar breiddar, sagði stofnunin. Síðari áætlanir færðu tímann aftar. Aerospace Corporation áætlaði klukkan 5:19 og stjarneðlisfræðingurinn Jonathan McDowell vísaði í uppfærð gögn geimhersins sem bentu til klukkan 7:45, að sögn Dawn. Geimrannsóknarmiðstöð Indónesíu hjá BRIN hafði spáð endurkomu nærri norðurodda Súmötru, að sögn Kompas.science.nasa.gov+2

Brad Cenko, yfirvísindamaður verkefnisins, sagði að þéttir wolframhlutar og sumir speglahlutar gætu lifað af niðurkomuna, að sögn CBS News.cbsnews.com

Misheppnuð björgun innsiglaði örlögin

Swift var án eigin knúningskerfis. Sólarvirkni jók loftmótstöðu á geimfarið og flýtimeðferðarverkefni lauk í ágúst án þess að reynt væri að hækka braut stjörnustöðvarinnar, sagði NASA. Nýsköpunarfyrirtækið Katalyst í Arizona skaut á loft geimfari sem hét LINK í júlí til að grípa sjónaukann og draga hann á hærri braut, en tilraunin mistókst eftir að geimfarið lenti í vandræðum með knúningskerfið, að sögn Daily Times.science.nasa.gov+1

Eftir að björguninni var hætt hélt Swift áfram vísindastarfi og fylgdist með hundruðum skotmarka. Það jók loftmótstöðuna enn frekar. Þann 20. október, í 275 kílómetra hæð, fór geimfarið í öryggisstillingu og stjórnendur við Penn State sendu skipun sem batt enda á verkefnið, samkvæmt NASA.science.nasa.gov

Tveggja áratuga arfleifð

Á ferli sínum rannsakaði Swift virkar vetrarbrautir knúnar af risasvartholum, stjörnur sem senda frá sér röntgenblossa, sprengistjörnur, auk halastjarna og smástirna í okkar eigin sólkerfi, sagði NASA. Fyrir endurkomuna sagði Elizabeth Shaw, talskona NASA, að stofnunin og geimherinn myndu halda áfram að fylgjast með endurkomunni og uppfæra spár, að sögn Spaceflight Now.spaceflightnow.com+1