Booker Prize Foundation stofnar til fyrstu barnabókaverðlauna sinna

Hin virta Booker Prize Foundation tilkynnti á föstudaginn um sitt metnaðarfyllsta verkefni í tvo áratugi: stofnun Children's Booker Prize, sem markar í fyrsta sinn sem hin þekkta bókmenntastofnun helgar verðlaun sérstaklega barnabókmenntum. Nýju verðlaunin munu bjóða 50.000 pund til að fagna framúrskarandi samtímabókmenntum fyrir börn á aldrinum 8-12 ára, þar sem tekið verður við innsendingum vorið 2026 og fyrsti sigurvegarinn verður tilkynntur í febrúar 2027.whec+4

Frumkvæðið kemur á sama tíma og lestraráhugi barna hefur hrunið niður í sögulegt lágmark. Samkvæmt skýrslu National Literacy Trust frá 2025 segist aðeins eitt af hverjum þremur börnum á aldrinum 8-18 ára hafa gaman af lestri í frítíma sínum – 36% samdráttur frá 2005. Daglegur lestur hefur dregist enn meira saman, þar sem aðeins 18,7% barna lesa eitthvað á hverjum degi, sem markar nærri 20 prósentustiga fall á síðustu tveimur áratugum.lovereading4kids+1

Einstök dómnefnd inniheldur raddir barna

Children's Booker Prize mun hafa dómnefndarskipan án fordæma, þar sem þrjú börn og þrír fullorðnir velja sigurvegarann. Frank Cottrell-Boyce, núverandi barnabókaverðlaunahafi Bretlands og höfundur bókarinnar „Millions“ sem hlaut Carnegie-verðlaunin, mun stýra fyrstu dómnefndinni.theglobeandmail+4

„Þetta verður – eins og sagt er – algjörlega stórkostlegt. Látið lætin byrja,“ sagði Cottrell-Boyce um blönduðu dómnefndina. „Sérhvert barn á skilið tækifæri til að upplifa þá hamingju sem það getur fært að sökkva sér niður í frábæra bók.“independent+2

Stofnunin mun einnig dreifa 30.000 eintökum af tilnefndum og vinningsbókum árlega, í samvinnu við útgefendur og National Literacy Trust til að tryggja víðtækan aðgang að vönduðum barnabókmenntum.theglobeandmail+1

Að takast á við vaxandi kreppu

Verðlaunin miða að því að takast á við það sem sérfræðingar lýsa sem læsiskreppu sem hefur áhrif á unga lesendur. Dame Jacqueline Wilson, hin ástsæla höfundur „The Story of Tracy Beaker“, hrósaði frumkvæðinu fyrir að bregðast við brýnni þörf. „Nú, meira en nokkru sinni fyrr, þurfa barnabækur mikinn stuðning. Það er svo dapurlegt að aðeins 30% barna í dag hafi gaman af lestri sér til ánægju,“ sagði Wilson.independent

Samdrátturinn hefur verið sérstaklega áberandi meðal drengja og barna frá tekjulægri fjölskyldum, þar sem kynjamunurinn í lestraránægju jókst í 13,4 prósentustig árið 2025.lovereading4kids+1

Gaby Wood, forstjóri Booker Prize Foundation, lýsti Children's Booker Prize sem „ekki bara verðlaunum – þetta er hluti af hreyfingu“ sem er hönnuð til að hvetja komandi kynslóðir lesenda. AKO Foundation, góðgerðarsamtök í London sem leggja áherslu á menntun og velferð æskunnar, hafa skuldbundið sig til að fjármagna verðlaunin fyrstu þrjú árin.theglobeandmail+3