UNDP. Մերձավոր Արևելքի հակամարտությունը հանածո վառելիքի սուբսիդիաները հասցնում է 1 տրիլիոն դոլարի

ՄԱԿ-ի Զարգացման ծրագիրը կիրակի օրը զգուշացրել է, որ Մերձավոր Արևելքում ռազմական էսկալացիայի տնտեսական հետևանքները զարգացող երկրներին ստիպում են հարյուրավոր միլիարդավոր դոլարներ ուղղել հանածո վառելիքի սուբսիդավորմանը՝ գումար, որն այլապես կֆինանսավորեր դպրոցները, հիվանդանոցները և կլիմայական ծրագրերը:

Սուբսիդիաները հասնում են 1,1 տրիլիոն դոլարի

«Մերձավոր Արևելքում ռազմական էսկալացիա. գլոբալ ցնցումների մեղմում» վերնագրով զեկույցում UNDP-ն կանխատեսում է, որ հանածո վառելիքի համաշխարհային սուբսիդիաները 2026 թվականին կհասնեն 1,1 տրիլիոն դոլարի՝ մոտ 410 միլիարդ դոլարով ավելի, քան 2025 թվականին, եթե նավթի գինը կազմի միջինը 88,60 դոլար մեկ բարելի դիմաց: Ավելի ծանր սցենարում, երբ նավթի գինը հասնի 110 դոլարի մեկ բարելի դիմաց, սուբսիդիաները կարող են հասնել մինչև 1,43 տրիլիոն դոլարի:news.un+1

Զեկույցում նշվում է, որ ցածր և միջին եկամուտ ունեցող երկրները հույսը դրել են սուբսիդիաների, գների սահմանափակումների և հարկային զեղչերի վրա՝ տնային տնտեսություններին հակամարտության հետևանքով առաջացած էներգիայի գների աճից պաշտպանելու համար: Թեև այս միջոցները կարճաժամկետ թեթևացում են ապահովում, դրանք ունեն երկարաժամկետ բարձր գին՝ սեղմելով հանրային ներդրումները և երկրներին կապելով ածխածնային էներգետիկ համակարգերին:developmentaid+2

Պարտքային ճնշումը սրում է ճգնաժամը

UNDP-ն նշում է, որ շատ զարգացող երկրներ այս ճգնաժամի մեջ են մտել արդեն իսկ աճող պարտքի բեռի տակ: Ակնկալվում է, որ զարգացող միջին տնտեսությունը այս տարի իր պետական եկամուտների 9,5 տոկոսը կծախսի պարտքի սպասարկման վրա՝ երկու անգամ ավելի, քան տասը տարի առաջ, և վերջին 25 տարվա ամենաբարձր մակարդակը:news.un

«Գումարը, որը պետք է ուղղվեր դպրոցների, հիվանդանոցների և մաքուր էներգիայի համակարգերի կառուցմանը, օգտագործվում է պարզապես տնտեսությունները ջրի երեսին պահելու համար», — ասել է UNDP-ի ադմինիստրատոր Ալեքսանդր դե Կրոոն:news.un

Աշխարհի ամենաաղքատ երկրների գրեթե կեսը կամ պարտքային ճգնաժամի մեջ է, կամ դրա բարձր ռիսկի տակ, ինչը նվազագույն հարկաբյուջետային տարածք է թողնում էներգետիկ լրացուցիչ ծախսերը հոգալու համար՝ առանց զարգացման առաջնահերթությունները զոհաբերելու:news.un

Ֆինանսավորման և վերականգնվող էներգիայի ներդրումների կոչեր

Դե Կրոոն կոչ է արել ընդլայնել միջազգային ֆինանսավորման հասանելիությունը և արագացնել վերականգնվող էներգիայի ներդրումները՝ ճգնաժամը որակելով որպես ապացույց այն բանի, որ էներգետիկ անվտանգությունը և էներգետիկ անցումը այլևս չեն կարող դիտարկվել որպես առանձին օրակարգեր: «Ոչ մի երկիր չպետք է ստիպված լինի զոհաբերել իր ապագա զարգացումը՝ կառավարելու համար մի ճգնաժամ, որը ինքը չի ստեղծել», — ասել է նա:news.un