Իրանը Օմանում ճգնաժամային բանակցություններ է վարում, մինչ ԱՄՆ-ը պահանջում է Հորմուզի վերաբերյալ երաշխիքներ

Իրանի արտաքին գործերի նախարար Աբաս Արաղչին շաբաթ օրը ժամանել է Օման՝ Հորմուզի նեղուցի շուրջ ճգնաժամային բանակցությունների համար, այն բանից հետո, երբ Թրամփի վարչակազմը Թեհրանից պահանջեց հրապարակային պարտավորություն ստանձնել՝ կենսական նշանակություն ունեցող ջրային ուղին առևտրային նավագնացության համար բաց պահելու վերաբերյալ՝ տանկերների վրա կատարված հարձակումներից հետո, որոնք խախտել էին փխրուն հրադադարը:nytimes+2

Բարձր մակարդակի դիվանագիտությունը սկսվել է այն բանից հետո, երբ շաբաթվա սկզբին իրանական ուժերը կրակ են բացել նեղուցով անցնող երեք առևտրային նավերի վրա, ինչը հանգեցրել է ԱՄՆ-ի ռազմական հարվածների նոր ալիքի և այն լիցենզիայի չեղարկմանը, որը Իրանին թույլ էր տալիս նավթ վաճառել միջազգային շուկաներում:bbc+1

Կուլիսային խոստովանություններ

ԱՄՆ բարձրաստիճան պաշտոնյաները ուրբաթ օրը հայտնել են, որ իրանցի պաշտոնյաները Թրամփի խորհրդականներին մասնավոր զրույցում ասել են, որ «սխալվել են» առևտրային նավերի վրա կրակելով: «Նրանք վերադարձան բանակցությունների սեղանի շուրջ և ասացին. «Մենք սխալվեցինք: Մենք սխալ թույլ տվեցինք: Եկեք շարունակենք խոսել», — ասել է պաշտոնյաներից մեկը CBS News-ին:cbsnews

Իրանցիները հարձակումները վերագրել են ծայրահեղականների «մոլորված» մի խմբի, որոնք փորձում էին խաթարել բանակցությունները, ըստ պաշտոնյաների: Սակայն Թրամփի վարչակազմը այլ բացատրություն է առաջարկել. Իրանը անպատրաստ էր այն հանգամանքին, թե որքան արագ էր տեղաշարժվում երթևեկությունը՝ հատկապես նավթի և գազի բեռները՝ Օմանի ափի երկայնքով անցնող հարավային գոտում, որը Վաշինգտոնի կարծիքով բաց էր հունիսին ստորագրված փոխըմբռնման հուշագրի համաձայն:cbsnews

Սպիտակ տունը ցանկանում է, որ Իրանը հրապարակայնորեն ընդունի իր սխալը, ինչը վարչակազմը դիտարկում է որպես հրադադարի խախտում: Շաբաթվա հանդիպումից հետո վարչակազմը ակնկալում է, որ Իրանի դիրքորոշումը կլինի այն, որ նեղուցը բաց կլինի և կկառավարվի այնպես, ինչպես հակամարտությունից առաջ: «Եթե դա նրանց դիրքորոշումը չէ», — ասել է պաշտոնյաներից մեկը, «ապա դա նրանց համար լավ օր չի լինի»:cbsnews

Պատժամիջոցներ և ճնշում

Դիվանագիտական ջանքերին զուգընթաց, ԱՄՆ գանձապետարանը հինգշաբթի օրը պատժամիջոցներ է սահմանել գերագույն առաջնորդ Մոջթաբա Խամենեիի գլխավոր ֆինանսիստի նկատմամբ և թիրախավորել իրանական փոխանակման կետերը, որոնք մեղադրվում են պատժամիջոցների տակ գտնվող բանկերի անունից ամեն տարի միլիարդավոր դոլարներ կեղծ ընկերությունների շերտերի միջոցով տեղափոխելու մեջ: Պատժամիջոցները հաջորդել են իրանական նավթի արտահանման սահմանափակումների վերականգնմանը, որոնք կասեցվել էին հունիսյան համաձայնագրով:reuters+2

Փխրուն դիվանագիտություն

Օմանում ընթացող բանակցությունները, որոնց մասնակցում են նաև Օմանի պաշտոնյաները՝ նեղուցով անվտանգ անցման «համապատասխան մեխանիզմները» քննարկելու համար, փորձություն են այն բանի, թե արդյոք ԱՄՆ-Իրան ավելի լայն գործարքը կարող է գոյատևել: Փոխըմբռնման հուշագիրը, որի միջնորդը Պակիստանն էր և որը ստորագրվել էր հունիսին, նախատեսում էր 60-օրյա ժամկետ՝ նեղուցի, Իրանի միջուկային ծրագրի և տնտեսական զարգացման փաթեթի վերաբերյալ վերջնական համաձայնագիր բանակցելու համար:fm+3

Նախագահ Թրամփը հանձնարարել է փոխնախագահ Ջեյ Դի Վենսի, Ջարեդ Քուշների, հատուկ բանագնաց Սթիվ Ուիթքոֆի և պետքարտուղար Մարկո Ռուբիոյի գլխավորած թիմին շարունակել բանակցությունները, սակայն, պաշտոնյաների խոսքով, «շատ ժամանակ չի մնացել»:cbsnews