Մերձավոր Արևելքի պատերազմից ի վեր ԵՄ-ում բենզինը թանկացել է 24%-ով, դիզելը՝ 33%-ով

Եվրոպական էներգետիկ շուկաները հայտնվել են աճող ճնշման տակ, քանի որ բնական գազի գները բարձրանում են վերջին տարիների ամենաբարձր մակարդակին, իսկ լցակայաններում վառելիքի գները շարունակում են աճել՝ պայմանավորված Միացյալ Նահանգների և Իրանի միջև սրվող հակամարտությամբ և ձմեռային պահուստների նվազմամբ:

Ըստ Bloomberg-ի՝ հոլանդական TTF հղումային ֆյուչերսներն այս շաբաթ թռիչք են գրանցել մինչև 2022 թվականի վերջից ի վեր չտեսնված մակարդակներ՝ շարունակելով աճը, որը խթանվել է Հորմուզի նեղուցով նավթի և գազի հոսքերի փաստացի խափանմամբ: Brent տեսակի նավթի գինը սեպտեմբերին պատերազմի սրմանը զուգընթաց կրկին բարձրացել է մեկ բարելի դիմաց 100 դոլարից՝ ուղղակիորեն ազդելով ողջ մայրցամաքում լցակայանների գների վրա:reuters+2

Լցակայաններում գները կտրուկ աճում են ողջ ԵՄ-ում

Փետրվարի վերջին Մերձավոր Արևելքում պատերազմի սկսվելուց ի վեր Եվրոպական միությունում բենզինի գներն աճել են 24%-ով, իսկ դիզելինը՝ 33%-ով, վկայում են Եվրահանձնաժողովի տվյալները, որոնք մեջբերում է «Anadolu» գործակալությունը: ԵՄ-ում Euro-super 95 բենզինի միջին գինը լցակայաններում մինչև սեպտեմբերի 7-ը բարձրացել է մինչև 2,04 եվրո՝ մեկ լիտրի դիմաց, հակամարտության սկսվելուց առաջ գրանցված 1,64 եվրոյի համեմատ: Դիզելային վառելիքի գներն էլ ավելի արագ են աճել՝ 1,59 եվրոյից հասնելով 2,11 եվրոյի:aa

Բենզինի ամենակտրուկ թանկացումը գրանցվել է Դանիայում և Ֆինլանդիայում (երկուսում էլ՝ շուրջ 36%), իսկ Բուլղարիայում դիզելային վառելիքի գներն աճել են մոտ 47%-ով: Չեխիան, Ֆինլանդիան և Լեհաստանը երկու վառելիքի տեսակների գծով էլ ամենաշատ տուժած երկրների թվում են, ինչն արտացոլում է հարկային տարբեր կառուցվածքները, արժութային ազդեցությունները և տեղական մատակարարման պայմանները:aa

Պահեստարանների դատարկվածությունը ձմռանն ընդառաջ տագնապ է առաջացնում

Նավթից բացի, տագնապալի է նաև Եվրոպայի բնական գազի հեռանկարը: Սեպտեմբերի 11-ի դրությամբ ԵՄ գազապահեստարանները լցված են եղել ընդամենը 67,8%-ով, ինչը մոտ 12 տոկոսային կետով ցածր է նախորդ տարվա նույն օրվա ցուցանիշից և 16 կետով ցածր՝ հնգամյա միջինից: Միջազգային էներգետիկ գործակալությունը կոչ է արել կառավարություններին դիտարկել արտակարգ իրավիճակների պահուստների ստեղծումը և մատակարարման ավելի ճկուն պայմանագրերի կնքումը:euronews+1

Ըստ Trading Economics-ի տվյալների՝ ԵՄ-ում բնական գազի գները վերջին ամսվա ընթացքում աճել են ավելի քան 30%-ով, իսկ նախորդ տարվա համեմատ՝ ավելի քան 140%-ով: Եվրահանձնաժողովը սեպտեմբերի 8-ին նախազգուշացրել է, որ աշխարհաքաղաքական անորոշությունը շարունակում է տատանումներ առաջացնել նավթի և վերամշակված արտադրանքի շուկաներում, հատկապես դիզելային և ավիացիոն վառելիքի մասով, թեև նշել է, որ ԵՄ նավթամատակարարման անվտանգությանը անմիջական սպառնալիք չկա:tradingeconomics+1

Ինչ է սպասվում հետո

BBC-ն հաղորդել է, որ հակամարտությունը հանգեցրել է Հորմուզի նեղուցի փաստացի փակմանը՝ թույլ չտալով Ծոցի երկրների մատակարարումներին հասնել համաշխարհային շուկաներ և առաջացնելով նոր գնաճի մտավախություններ: Euronews-ը նշել է, որ ՄԷԳ-ը կոչ է արել երկրներին ձմռանն ընդառաջ համատեղ ապահովել հեղուկացված բնական գազի (ՀԲԳ) արտակարգ խմբաքանակներ: Պահեստավորման ցածր տեմպերի և հակամարտության կարգավորման նշանների բացակայության պայմաններում Եվրահանձնաժողովը զգուշացրել է, որ առաջիկա շաբաթներին շուկաները կարող են էլ ավելի սեղմվել:bbc+2