Suudi petrol boru hattı haftalarca kapalı kalacak, Husiler Kızıldeniz adalarını ele geçirdi

Suudi Arabistan'ın geçen hafta drone saldırılarında hasar gören Doğu-Batı Boru Hattı'nın üç ila beş hafta boyunca büyük ölçüde devre dışı kalması bekleniyor. Hasar hakkında bilgilendirilen iki bölgesel yetkili, Pazartesi günü Associated Press'e yaptıkları açıklamada, bu kesintinin İran ile yaşanan savaş nedeniyle Hürmüz Boğazı'ndaki aksamalar sürerken krallığın ham petrol ihracatı için kullandığı ana alternatifi ortadan kaldırdığını belirtti. Olay, Husi isyancıların Kızıldeniz'in diğer önemli geçiş noktası yakınındaki stratejik adaları ele geçirmesiyle aynı zamana denk geldi.english.mathrubhumi

Kuşatma Altındaki Boru Hattı

1.200 kilometrelik boru hattı, Suudi Arabistan'ın Irak'ta faaliyet gösteren İran destekli milisleri sorumlu tuttuğu drone saldırılarının ardından 11 Eylül'de kapatıldı. 10-11 Eylül tarihlerinde Irak topraklarından başlatılan saldırılar güzergah üzerindeki pompa istasyonlarını vurdu; uydu görüntüleri ağır hasar ve yangınları gözler önüne serdi. Irak, buna yanıt olarak İran sınırına yakın Maysan vilayetindeki askeri komutanı ve polis şefini görevden aldı.marinelink+2

Boru hattı, Kızıldeniz'deki Yanbu limanına günlük yaklaşık 4 ila 5 milyon varil petrol taşıyordu. Bu miktar küresel arzın yaklaşık %4-5'ine denk geliyor ve Suudi Arabistan'ın Hürmüz Boğazı'ndan geçen tanker rotalarına ana alternatifi olarak hizmet ediyordu. Bir yetkili, onarımlar sürerken boru hattının kısmen çalışabileceğini ancak büyük bir pompa tesisinde çalışma yapılması gerektiğini söyledi. Suudi Arabistan'ın Yanbu'da ihracatı beş ila yedi gün sürdürecek kadar petrol depoladığı bildiriliyor.time+3

Petrol fiyatları Pazartesi günü yükselişe geçti ve Brent ham petrol vadeli işlemleri %4'ten fazla değer kazandı. ABD'de dizel fiyatları Cuma günü ilk kez galon başına 6 doları aşarken, Brent petrol geçen hafta zaten %8'den fazla artış göstermişti.barchart+1

Husiler Kızıldeniz Boyunca Genişliyor

Boru hattı krizini daha da derinleştiren bir gelişmeyle, Yemen'in İran destekli Husi isyancıları Pazartesi günü, hükümet yanlısı yüzlerce askerin geri çekilmesinin ardından Babülmendep Boğazı'nın yaklaşık 160 kilometre kuzeyindeki Büyük ve Küçük Haniş adalarını ele geçirdi. Bu ele geçirme, geçen hafta Muha liman kenti ve boğazın içindeki Mayun adasının kontrol altına alınmasının ardından geldi ve Husileri Cibuti'deki ABD askeri üssünün 32 kilometre yakınına yerleştirdi.abcnews+1

Husiler Temmuz ayında Suudi gemilerine abluka ilan etmiş ve bir aydan uzun süredir Suudi petrol altyapısını ve nakliyesini hedef alıyordu. Reuters'ın haberine göre, Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman Perşembe günü Başkan Trump'ı iki kez arayarak ABD'nin askeri saldırı düzenlemesini istedi ancak Trump bunu reddetti. Trump Cumartesi günü yaptığı açıklamada, Husilerin yönetimiyle temasa geçtiğini ve Washington'ın çatışmanın dışında kalmasını tercih ettiklerini söyledi.time+1

İnsani ve Diplomatik Sonuçlar

Birleşmiş Milletler'in tahminlerine göre çatışmalar iki hafta içinde 80.000'den fazla insanı yerinden etti ve 2.000'den fazla kişi teknelerle Cibuti'ye kaçtı. Yemen İnsan Hakları Bakanlığı'na göre 3 Eylül'den bu yana yaklaşık 150 sivil öldü ve 200'den fazla kişi yaralandı.abcnews

Umman Dışişleri Bakanı Bedr el-Busaidi Pazar günü yaptığı açıklamada, Körfez ülkeleri ile İran arasında Hürmüz Boğazı'nı görüşmek üzere Pazartesi günü Umman'da yapılması planlanan toplantının ertelendiğini duyurdu. Uluslararası Enerji Ajansı, Körfez petrol ihracatının Ağustos ayında savaş öncesi seviyesinin neredeyse yarısına düştüğünü, küresel petrol stoklarının ise Şubat ayından bu yana 507 milyon varil azaldığını tahmin ediyor.time

İran parlamentosu ulusal güvenlik komitesi başkanı İbrahim Azizi, X platformundaki paylaşımında, "Amerikan tarafı İran'ın tüm şartlarını kabul etmediği sürece diyalog ve müzakerenin bir faydası yoktur" ifadelerini kullandı.marinelink