Şi’den ŞİÖ Bişkek Zirvesi’nde ‘evrensel güvenlik’ çağrısı

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Salı günü Kırgızistan'ın başkenti Bişkek'te düzenlenen Şanghay İşbirliği Örgütü'nün (ŞİÖ) 26. zirvesinde yaptığı konuşmalarda, örgüte güvenliğe öncelik verme ve "evrensel bir güvenlik ortamı oluşturma" çağrısında bulundu. Zirve, Avrasya genelinden liderleri birliğin 25. kuruluş yıl dönümünü kutlamak üzere bir araya getirdi.aa+1

Şi'nin Birlik Vizyonu

Devlet Başkanları Konseyi'nin resmi oturumunda konuşan Şi, ŞİÖ'nün "Soğuk Savaş'ın düşündürücü derslerinin" ortasında kurulmasından bu yana "güçlü bir canlılık" gösterdiğini belirtti ve üyelere, insanlık için bir dönüm noktası olarak nitelendirdiği bu dönemde sorumluluğu "cesurca üstlenme" çağrısında bulundu. Washington'ın ittifak sistemine üstü kapalı bir göndermede bulunan Şi, birliğin çeyrek asırlık geçmişinden çıkarılan en önemli dersin "ittifak kurmadan, karşı karşıya gelmeden veya herhangi bir üçüncü tarafı hedef almadan bir arada yaşamanın doğru yolunu bulmak" olduğunu söyledi.scmp

Şi, ŞİÖ'yü Çin'in küresel girişimleri için bir araç olarak konumlandırarak örgütü "Kuşak ve Yol'un yüksek kaliteli ortak inşası ve Küresel Kalkınma Girişimi'nin uygulanması için öncelikli bir alan" olarak nitelendirdi. Çin'in, ŞİÖ'nün "Küresel Güvenlik Girişimi'ni hayata geçirmek için önemli bir platform" haline gelmesine yardımcı olmaya hazır olduğunu belirten Şi, Çin-ŞİÖ temel eğitim iş birliği merkezinin kurulacağını duyurdu.global.chinadaily+1

Modi-Şi El Sıkışması ve Zirve Diplomasisi

Zirveye Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Hindistan Başbakanı Narendra Modi, İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Belarus Cumhurbaşkanı Aleksandr Lukaşenko ve Orta Asya üye ülkelerinin liderleri katıldı. Modi ve Şi, resmi oturum öncesinde toplantı salonuna girerken yan yana yürüyerek el sıkıştı ve kısa bir süre sohbet etti. Bu etkileşim, tartışmalı sınır bölgesi nedeniyle yıllardır süren gerginliğin ardından Hindistan-Çin ilişkilerinde yaşanan kademeli yumuşama göz önüne alındığında yakından takip edildi.pbs+2

Pazartesi günü Putin ile bir araya gelen Modi, Rusya liderine "sonsuz savaştan savaşın sonuna geçmemiz gerekiyor" diyerek "savaşın sona erdirilmesi" çağrısında bulundu. Putin ayrıca Pazartesi günü Şi ile de ayrı bir görüşme gerçekleştirerek ikili iş birliğini ve Kremlin'in "en önemli uluslararası sorunlar" olarak nitelendirdiği, aralarında Sibirya'nın Gücü-2 boru hattı projesinin de bulunduğu konuları ele aldı.eurasiabusinessnews+1

Derin Ayrılıkların Gölgesinde Birlik Gösterisi

Zirve, Rusya'nın Ukrayna'da devam eden savaşı, ABD'nin İran ile savaşı ve Gazze'deki savaş gibi birbiriyle kesişen çatışmaların gölgesinde gerçekleşti. Bu durum görüşmelere aciliyet kazandırırken, aynı zamanda birliğin uyum sınırlarını da ortaya koydu. ŞİÖ'nün on üye ülkesi dünya nüfusunun neredeyse yarısını ve küresel ekonominin yaklaşık dörtte birini temsil etse de analistler örgütün somut politika sonuçları üretmekte yetersiz kaldığına dikkat çekiyor.rferl+1

"ŞİÖ'nün hanesine yazdırabileceği büyük politika başarıları olmayabilir ve iç rekabetler nedeniyle eli kolu bağlanabilir, ancak örgüt yine de bu liderleri Batılı güçlerin tahakkümünde olmayan bir forumda bir araya getirme amacına açıkça hizmet ediyor" diyen Orta Avrupa Asya Çalışmaları Enstitüsü'nde yerleşik olmayan araştırma görevlisi Reid Standish, zirvenin ardından güvenlik, ticaret, yapay zeka ve kültürel iş birliğini kapsayan 20'den fazla belgenin yanı sıra bir Bişkek Deklarasyonu'nun yayımlanmasının beklendiğini belirtti.eurasiabusinessnews+1