Kanada ve AB Haziran 2027 için ortak üyelik hedefi belirledi

Kanada ve Avrupa Birliği, Cuma günü Montreal'de düzenlenen iki günlük zirveyi bir "Gelecek İçin İttifak" başlatarak sonlandırdı. Liderler ayrıca dijital ticaret anlaşması üzerindeki görüşmeleri tamamladı ve Başbakan Mark Carney, Kanada'nın AB'nin ilk "ortak üyesi" olma yolunda ilerlediğini söyledi. İki taraf, bu statünün ne anlama geleceğine karar vermek için Haziran 2027'yi son tarih olarak belirledi.pm.gc.ca+1

Nihai ortak bildiride ortak üyelikten bahsedilmedi. Liderler bunun yerine, 2027'deki bir sonraki zirvelerine kadar "her zamankinden daha yakın bir ortaklık" tanımlama konusunda anlaştılar. Terim, Almanya ve Fransa gibi büyük üye devletlerin itirazları üzerine metinden çıkarıldı.theglobeandmail.com+1

Hala tartışmalı bir etiket

Carney, Montreal Limanı'nda gazetecilere verdiği demeçte, "Bugün Kanada için ortak üyeliğe doğru ilerliyoruz" dedi. Bunu "tam üyelik öncesindeki en derin ortaklık" olarak nitelendirdi. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, bu etiketi ilk öneren kişiydi ve kapanış basın toplantısında da bu duruşunu korudu. "Ortak üye kavramı keşfedilmemiş bir bölge ancak bunu birlikte şekillendirecek hırsa, güvene ve yaratıcılığa sahibiz" dedi.politico.eu

Avrupa Konseyi Başkanı António Costa, düzenlemeyi "tam AB üyeliği dışındaki her şey" olarak tanımladı. Ortak üyeliğin Kanadalılara maliyetinin ne olacağı sorulduğunda, Carney doğrudan bir cevap vermekten kaçındı. "Bunu kişisel olarak bir ödeme olarak görmüyoruz" dedi.politico.eu

Neler üzerinde anlaşıldı

Ottawa, liderlerin 20'den fazla önlem açıkladığını duyurdu. Bunlar arasında yeni bir rekabet anlaşması, Kanada'nın Avrupa'nın yüksek performanslı bilgi işlem ağına katılımı ve Avrupa Yatırım Bankası'nın Kanada'daki kritik mineral projelerini finanse etmesine olanak tanıyan bir anlaşma çerçevesi yer alıyor. Ayrıca Kanada'nın Erasmus+, Horizon Europe, Galileo navigasyon sistemi ve IRIS² uydu ağına katılımı üzerine görüşmeler başlayacak. Kanada, AB'nin Ukrayna Destek Kredisi'ne 500 milyon avroluk bir başlangıç katkısı yapacak.pm.gc.ca+1

Bazı ticari anlaşmazlıklar çözülemedi. Carney, iki tarafın AB'nin ormansızlaşmayı önleme yasasından muafiyetler konusunda anlaştığını söyledi, ancak Kanadalı yetkililer daha sonra bu ifadeyi geri çekti. Kanada'nın önerilen Endüstriyel Hızlandırıcı Yasası kapsamındaki "Avrupa Malı" statüsüne uygunluğu ise hala AB yasa koyucuları ve hükümetleri tarafından onaylanmayı bekliyor.politico.eu

Trump faktörü

ABD Başkanı Donald Trump'ın ticaret savaşı zirvenin üzerinde bir gölge gibiydi. Trump, düzenlemenin "düşmanca bir eylem" olabileceğini öne sürdü ve Avrupa'ya gümrük vergisi tehdidinde bulundu. 2025 yılında Amerika Birleşik Devletleri, Kanada'nın mal ihracatının yüzde 71.7'sini aldı. Von der Leyen, "Çok net olmak gerekirse, bu kimseye karşı değil, ortak gücümüz için yapılmış bir ortaklıktır" dedi. Carney'nin yaklaşık iki hafta içinde Dublin'de yapılacak gayriresmi bir Avrupa Konseyi toplantısına katılması bekleniyor.bostonglobe.com+1