DTÖ, yapay zeka patlamasıyla mal ticareti tahminini ikiye katladı

Dünya Ticaret Örgütü Perşembe günü küresel mal ticareti büyüme tahminini bu yıl için %3.9'a yükseltti; bu oran Mart ayında öngörülen %1.9'un iki katından fazla. Örgüt, yapay zekaya yapılan güçlü yatırımların ve Orta Doğu çatışmasına uyum sağlayan tedarik zincirlerinin mal akışını canlı tuttuğunu belirtti. Cenevre merkezli kurum, mal ticaretinin 2027'de %4.1 büyümesini bekliyor. Reuters ve AFP'ye göre gelecek yıl için Mart ayı tahmini %2.6 iken, Associated Press bunu %2.9 olarak bildirdi.bnnbloomberg+3

Mal ticaretinde tablo iyileşirken, hizmet sektörü görünümü kötüleşti. DTÖ, çatışmaya bağlı artan havacılık yakıtı maliyetlerini gerekçe göstererek 2026 hizmet ticareti büyüme tahminini %4.8'den %3.3'e indirdi. Ayrıca ulaşım ve seyahat hizmetleri tahminlerini %0.9 ve %0.2'ye düşürdü. Hizmet ticaretinin 2027'de %6.4 oranında toparlanması bekleniyor.investing+1

Genel Direktör Ngozi Okonjo-Iweala, "Rakamlar ticaretin dayanıklılığını yansıtıyor" dedi. "Bununla birlikte, bazıları şoku diğerlerinden daha fazla hissetti ve herkes yapay zeka gibi gelişmekte olan fırsatlara erişemiyor."rte

Yapay zeka ürünleri büyümenin neredeyse yarısını oluşturuyor

Mal ticareti 2026'nın ilk yarısında %3.5 büyüdü. Yarı iletkenler ve sunucular gibi yapay zeka ile ilgili ürünlere olan talep, bu büyümenin %47'sini oluşturdu ve bu ürünlerin ticareti bir önceki yıla göre %67 arttı. Bu ürünler artık küresel mal ticaretinin %14.8'ini oluşturuyor; bu oran 2016 ile 2023 arasında %7 ile %8 arasındaydı.usnews+2

Baş ekonomist Robert Staiger, DTÖ'nün çoğu tahminci gibi "şaşırdığını" söyledi. Ekonomistler, pazar doygunluğa ulaştıkça yapay zeka ürünlerindeki büyümenin yavaşlayacağını tahmin etmişlerdi. Gazetecilere verdiği demeçte, "Bu aslında gerçekleşmedi" diyen Staiger, bu ürünlerdeki ticaretin 2024'te %16, 2025'te %31 ve 2026'nın ilk yarısında "şaşırtıcı bir şekilde %67" büyüdüğünü belirtti.guardonline

Kazanımlar oldukça yoğunlaşmış durumda. 2025 yılında, en büyük 10 ticaret ülkesi yapay zeka ürünleri ihracatının yaklaşık %85'ini gerçekleştirdi. Asya'nın 2026'da ticaret büyümesine öncülük etmesi ve ihracatın %9.9 artması bekleniyor. Orta Doğu ihracatının ise %17.2 düşeceği tahmin ediliyor.uzdaily+1

Enerji şoku emildi, riskler devam ediyor

ABD ve İsrail'in İran'a karşı savaşı Şubat ayında başladı. Bu durum Basra Körfezi üzerinden petrol, gaz ve gübre sevkiyatlarını aksattı. Orta Doğu'nun sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) ihracatı ilk yarıda %47, ham petrol ihracatı ise neredeyse dörtte bir oranında düştü. Diğer tedarikçiler sevkiyatları artırdığı için küresel düşüşler LNG için yaklaşık %1, ham petrol için ise %6 ile sınırlı kaldı.usnews

DTÖ, küresel GSYH'nin bu yıl %2.6, 2027'de ise %2.9 büyümesini bekliyor. Örgüt, bazı risklerin devam ettiği konusunda uyardı: yüksek yakıt ve gübre maliyetleri nedeniyle hanehalklarının alım gücünü kaybetmesi, Ukrayna'daki savaş ve yapay zeka yatırımlarındaki herhangi bir yavaşlama. 2027 tahmini, Orta Doğu çatışmasının zamanında çözüleceği varsayımına dayanıyor. Rapor ayrıca ABD ile Çin arasındaki ayrışmanın hızlandığını ortaya koydu. ABD'nin Çin'den ithalatı 2025'te %29 düştü.english.news+2