Çin’den ABD’nin İran yaptırımlarına misilleme sözü

Pekin Salı günü, Trump yönetiminin İran ile olan ilişkileri nedeniyle Çinli kuruluşları hedef alan son yaptırımlarına sert tepki gösterdi. Çin'in çıkarlarını korumak için "gerekli tüm önlemleri alacağı" uyarısında bulunan Pekin, Washington'ı küresel finans sistemini istikrarsızlaştırmakla suçladı.

Meydan Okuyan Bir Yanıt

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian'ın bu sert açıklamaları, ABD Hazine Bakanlığı'nın yetkililerin "Ekonomik Sürgün Operasyonu" olarak adlandırdığı ve İran'ın kalan ekonomik can damarlarını kesmeyi amaçlayan bir kampanya kapsamında 60'tan fazla kişi, kuruluş ve gemiye yönelik yaptırımları duyurmasından saatler sonra geldi. Lin gazetecilere verdiği demeçte, Çin'in İran ile iş birliğinin "uluslararası hukuk çerçevesinde yürütüldüğünü" ve "kesintiye uğratılmaması veya baltalanmaması gerektiğini" söyledi.bloomberg+3

Yaptırım listesinde Hong Kong ve Çin ana karasından birkaç küçük işletme yer alırken, İran'ın petrol ticaretini kolaylaştırdığından şüphelenilen büyük Çinli finans kuruluşlarının listede yer almaması dikkat çekti. Yine de Hazine Bakanı Scott Bessent The Goldman Sachs Group, Inc. ↗ 2.18% daha büyük oyuncuların hedef alınması ihtimaline kapıyı açık bıraktı. Pazartesi günü yönetimin Çin bankalarının üzerine gidip gitmeyeceği sorulduğunda Bessent, "Hiç kimse ABD yaptırımlarının erişim alanı dışında değildir" dedi. "Eğer işlemleri kolaylaştırıyorlarsa ve İran petrolünü paraya, baskıya dönüştüren ekosistemin bir parçasıysalar, hedef alınacaklardır".CNBC+2

'Ekonomik D-Günü' Kampanyası

Bu karşı karşıya geliş, Washington ile Pekin arasındaki kırılgan ekonomik yumuşamanın bir testi niteliğinde. Başkan Trump, kampanyayı ilk olarak geçen hafta bir sosyal medya paylaşımında duyurmuş, İran'a "ekonomik bir D-Günü" yaşatma ve Tahran'a "herhangi bir can simidi sağlayan" ülkeleri cezalandırma sözü vermişti. Bessent, yönetimin amacının "Tahran yalnız kalana kadar bu zalim rejimi ayakta tutan her ekonomik can damarını kesmek" olduğunu belirtti.Al Jazeera+2

Çin, İran'ın en büyük ticaret ortağı konumunda ve yıllardır İran petrolünün birincil alıcısı olarak Tahran'ın ham petrol ihracatının yüzde 90'a yakınını satın alıyor. ABD-Çin Ekonomik ve Güvenlik İnceleme Komisyonu'na göre, Pekin ile Tahran arasındaki ikili ticaret hacmi, petrol hariç geçen yıl yaklaşık 10 milyar dolar değerindeydi.The New York Times

Tanıdık Bir Hesaplaşma

Çin devlet medyası meydan okuyan bir ton takındı. The New York Times'ın haberine göre, China News tarafından yayınlanan bir başyazı karikatüründe Özgürlük Anıtı bir uyuşturucu bağımlısı olarak tasvir edildi ve Washington'ın yaptırımlara olan bağımlılığı "bir bağımlılığa" benzetildi. Analistler, Washington'ın büyük Çin bankalarını ilk yaptırım listesinin dışında tutma kararının, Tahran üzerindeki baskıyı artırırken bile Pekin ile daha geniş bir ekonomik çatışmayı göze alma konusundaki isteksizliğe işaret ettiğini belirtti.Reuters+1

Bu gerilim, ABD'nin İran'ın deniz yoluyla petrol sevkiyatı yapma kabiliyetini büyük ölçüde kısıtlayan bir deniz ablukası uyguladığı bir dönemde ve Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping arasında yapılması planlanan görüşme öncesinde gerçekleşiyor.thehill+1