ჩინეთი ტაივანის აღმოსავლეთით უპრეცედენტო საზღვაო ყოფნას აძლიერებს

ჩინეთმა ტაივანის აღმოსავლეთით, ფილიპინების ზღვაში, „უპრეცედენტო ოპერაციების“ ჩასატარებლად კვლევითი და სამართალდამცავი გემები გაგზავნა. ეს ინფორმაცია აზიის საზღვაო გამჭვირვალობის ინიციატივის (AMTI) 19 აგვისტოს ანგარიშშია მოცემული, რაც, ანალიტიკოსების თქმით, სადავო წყლებზე კონტროლის დამყარების მიზნით პეკინის მცდელობების გააქტიურებას ნიშნავს.

პეკინის პასუხი იაპონია-ფილიპინების თანამშრომლობაზე

AMTI-ის ანგარიშში დეტალურადაა აღწერილი, თუ როგორ უპასუხა ჩინეთმა სწრაფად იაპონიისა და ფილიპინების მიერ 2026 წლის მაისის ბოლოს საზღვაო საზღვრების დელიმიტაციის შესახებ მოლაპარაკებების დაწყებას. რამდენიმე დღეში ჩინეთის ტრანსპორტის სამინისტრომ ფილიპინების ზღვაში დიდი საპატრულო გემები, მათ შორის 10 000-ტონიანი Hai Xun 09, გაგზავნა „საზღვაო მოძრაობის სამართალდამცავი და ჰიდროგრაფიული კვლევითი ოპერაციების“ ჩასატარებლად.amti.csis+1

ამ ოპერაციების დროს ჩინეთის სამართალდამცავებმა რადიოკავშირით მიმართეს 198 კომერციულ გემს და მოსთხოვეს ინფორმაცია ეკიპაჟისა და დანიშნულების ადგილის შესახებ. AMTI ამ ქმედებებს უკანონოდ მიიჩნევს, მაშინაც კი, თუ ისინი ჩინეთის საკუთარ ექსკლუზიურ ეკონომიკურ ზონაში ხორციელდება. ივნისიდან აგვისტომდე ჩინეთის სანაპირო დაცვის გემები ამ ტერიტორიაზე თითქმის უწყვეტად იმყოფებოდნენ, სადაც წინა ხუთი თვის განმავლობაში ჩინური სამართალდამცავი ორგანოების ყოფნა პრაქტიკულად არ შეინიშნებოდა.thevibes+1

„ჩინეთის პასუხის მასშტაბი და ხასიათი იმაზე მიუთითებს, რომ ეს ოპერაციები მხოლოდ ტოკიოსა და მანილასთვის სიგნალის გაგზავნას არ ემსახურება“, – აცხადებს AMTI და აფრთხილებს, რომ პეკინი შესაძლოა ცდილობდეს „სტატუს-კვოს შეცვლას ნახევრად მუდმივი ყოფნის დამყარებით და ტაივანის აღმოსავლეთით იურისდიქციის გარკვეული ფორმის განხორციელებით“.amti.csis

ინდონეზია-ჩინეთის წვრთნები პროტესტს იწვევს

დაძაბულობას ისიც ემატება, რომ აგვისტოს შუა რიცხვებში ჩინეთმა და ინდონეზიამ ტაივანის აღმოსავლეთით ერთობლივი საზღვაო წვრთნები ჩაატარეს. ეს პირველი შემთხვევაა, როდესაც ჩინეთი და უცხოური საზღვაო ძალები ამ წყლებში ერთად მოქმედებდნენ. ტაივანის მატერიკთან ურთიერთობის საბჭომ „მკაცრად დაგმო“ ეს წვრთნები, როგორც „სამხედრო პროვოკაცია“, რომელიც ტაივანის სუვერენიტეტს არღვევს.focustaiwan+1

ABC News-ის ცნობით, ტაივანის დაზვერვის მაღალჩინოსანმა განაცხადა, რომ ინდონეზიური ფრეგატი KRI Gusti Ngurah Rai ტაივანის აღმოსავლეთ სანაპიროდან დაახლოებით 80 საზღვაო მილის დაშორებით დააფიქსირეს. ინდონეზიის თავდაცვის სამინისტრომ ეს წვრთნები აღწერა, როგორც რუტინული მანევრი, რომელიც გემმა რუსეთში წვრთნების შემდეგ შინ დაბრუნებისას განახორციელა, თუმცა მელბურნის უნივერსიტეტის ანალიტიკოსები აფრთხილებენ, რომ „პეკინი ჯაკარტას იყენებს ტაივანზე ზეწოლის საკუთარი დღის წესრიგის გასაძლიერებლად“.indonesiaatmelbourne.unimelb+1

ზეწოლის ფართო სურათი

ეს მოვლენები ტაივანის გარშემო ჩინეთის საზღვაო აქტივობის გაძლიერების ფონზე მიმდინარეობს. The Defense Post-ის მიერ გავრცელებული ტაივანის სანაპირო დაცვის მონაცემებით, მხოლოდ ივნისში ტაივანის წყლებში 263 ჩინური გემი დაფიქსირდა, რაც 2025 წლის ივნისის 171-იან მაჩვენებელზე მეტია. ჩინეთის სანაპირო დაცვის გემები 1 ივნისიდან უწყვეტად პატრულირებენ ტაივანის აღმოსავლეთით, ხოლო სახალხო-განმათავისუფლებელი არმიის სამხრეთ სარდლობამ 1 აგვისტოს სკარბოროს რიფთან ერთობლივი საზღვაო და საჰაერო წვრთნები ჩაატარა.aei+2

AMTI აფრთხილებს, რომ ეს ოპერაციები „შესაძლოა კარანტინის მცდელობის რეპეტიციად იქცეს, რათა შემოწმდეს რეგიონული რეაქციები და ნორმალიზდეს იძულების დაბალი დონე“. აღსანიშნავია, რომ ავსტრალიამ, საფრანგეთმა, გერმანიამ, ტაივანმა, გაერთიანებულმა სამეფომ და შეერთებულმა შტატებმა ჩინეთის გაფართოებული ოპერაციები დაგმეს.amti.csis