Stærsta forsögulega byggð Írlands uppgötvuð í Wicklow

Fornleifafræðingar hafa greint yfir 600 grunna að hugsanlegum húsum við Brusselstown Ring í Wicklow-sýslu á Írlandi, sem gerir það að stærstu forsögulegu þéttbýlisbyggðinni sem fundist hefur í Bretlandi og á Írlandi, samkvæmt rannsókn sem birt var í Antiquity.phys+1

Prófunargraftir og geislakolsgreining leiddu í ljós að svæðið var byggt á síðbronsöld og snemmjárnöld (u.þ.b. 1193 til 410 f.Kr.), þar sem hús af mismunandi stærðum sýndu engin merki um félagslegt stigveldi eða mismunandi auðæfi.phys+1

Uppgötvunin bendir til þess að frum-borgarþróun í Norður-Evrópu gæti hafa átt sér stað næstum 500 árum fyrr en áður var talið, og vísindamenn fundu einnig það sem gæti verið fyrsti vatnsgeymirinn sem finnst í írskum hæðavirki.phys+1

Vísindamenn hafa greint Brusselstown Ring í Wicklow-sýslu sem stærsta forsögulega hæðavirki sem fundist hefur í Bretlandi og á Írlandi, með vísbendingum um yfir 600 hús sem eru frá síðbronsöld og snemmjárnöld.

Uppgötvunin, sem birt var í tímaritinu Antiquity í nóvember 2025, setur svæðið í samhengi sem mikilvæga opinberun í skilningi á snemmbúnum byggðamynstrum og bendir til þess að frum-borgarþróun í Norður-Evrópu gæti hafa átt sér stað næstum 500 árum fyrr en hefðbundið hefur verið talið.phys+4

Þétt byggð afhjúpar nýjan mælikvarða á lífið á bronsöld

Loftmyndatökur með LiDAR-tækni leiddu í ljós yfir 600 grunna að hugsanlegum húsum við Brusselstown Ring, þar af 98 innan innri girðingarinnar og 509 á milli innri og ytri varnargarða. Þetta er langt umfram fyrri stærstu þekktu forsögulegu byggðir á Írlandi — Mullaghfarna í Sligo-sýslu og Turlough Hill í Clare-sýslu, sem hvor um sig innihélt um 140 til 150 hús.phys+3

Dr. Cherie Edwards, doktorsnemi við Queen's University Belfast og meðhöfundur rannsóknarinnar, lagði áherslu á mikilvægi svæðisins. „Þetta svæði – ásamt fáeinum öðrum þéttbýlisbyggðum á hæðum – virðist hafa risið um 1200 f.Kr.,“ sagði hún. „Þetta mynstur stangast verulega á við dæmigerðari mynd forsögulegra írskra byggða, sem samanstanda yfirleitt af einu til fimm íbúðarhúsum.“independent+1

Fjórar prófunargraftir sem gerðar voru árið 2024 af Dr. Dirk Brandherm, Dr. Edwards, Dr. Lindu Boutoille og James O'Driscoll staðfestu forsögulega búsetu. Geislakolsgreining staðsetti notkun byggðarinnar á bilinu u.þ.b. 1193 til 410 f.Kr., sem spannar bæði síðbronsöld og snemmjárnöld. Allir fjórir útgröfnu húsgrunnarnir, sem voru á bilinu 6 til 12 metrar í þvermál, sýndu merki um samtímabúsetu án efnislegra mismuna sem bentu til félagslegs stigveldis.cambridge+3

Vatnsinnviðir og svæðisbundið samhengi

Fornleifafræðingar greindu einnig það sem gæti verið fyrsti vatnsgeymirinn sem fundist hefur í írskum hæðavirki. Bátlaga mannvirkið, sem afmarkast af stórum steinum með vísbendingum um læk sem rennur í það, gæti táknað háþróaða sameiginlega innviði til að styðja við stóran íbúafjölda.phys+2

Brusselstown Ring er staðsett innan Baltinglass-hæðavirki-klasans, sem samanstendur af allt að 13 stórum hæðargirðingum sem sýna samfellda notkun frá snemmnýsteinöld fram á bronsöld, u.þ.b. 3700 til 800 f.Kr. Svæðið var yfirgefið um þriðju öld f.Kr., í kjölfar víðtækara svæðisbundins hnignunarmynsturs á járnöld.independent+3

Heimildir (51)