Rússar reka njósnaeiningu frá Tókýó til að afla stríðstækni, samkvæmt NYT

Rannsókn New York Times sem birt var á laugardag hefur leitt í ljós að rússnesk hernaðarleyniþjónusta starfar frá háhýsi í Tókýó og aflar hátæknibúnaðar sem Rússland þarf til að viðhalda stríði sínu í Úkraínu. Skýrslan, eftir rannsóknarblaðamanninn Jane Bradley, greinir frá því hvernig Vladimír Pútín breytti Japan í miðstöð fyrir leynilegar innkaupaaðgerðir eftir að vestræn ríki vísuðu hundruðum rússneskra leyniþjónustumanna úr landi í kjölfar innrásarinnar 2022.nytimes+2

„Njósnaparadís“ undir þrýstingi

Uppljóstranirnar koma í kjölfar vaxandi áhyggna af varnarleysi Japans gagnvart erlendri njósnastarfsemi. Japan hefur lengi verið lýst sem „njósnaparadís“ vegna skorts á sérstökum lögum gegn njósnum, eyða sem erlendar leyniþjónustur hafa nýtt sér í áratugi.rusi+1

Vandinn er ekki óhlutbundinn. Í janúar vísaði lögreglan í Tókýó máli til saksóknara sem varðar fyrrverandi embættismann hjá viðskiptafulltrúa Rússlands í Japan, sem er sakaður um að hafa ráðið starfsmann japansks vélaverkfærafyrirtækis til að afhenda einkaleyfisvarin tæknigögn. Rússneski útsendarinn, sem talinn er vera leynilegur umboðsmaður erlendrar leyniþjónustu Moskvu, hafði þóst vera úkraínskur ríkisborgari til að vinna traust starfsmannsins og greiddi að lokum um 700.000 jen fyrir trúnaðarupplýsingar um iðnað.scmp+2

Stærri myndin er jafn skuggaleg. Samkvæmt Vladyslav Vlasiuk, umboðsmanni úkraínsku forsetaskrifstofunnar fyrir refsiaðgerðir, finnast íhlutir framleiddir af japönskum fyrirtækjum í um 90 prósentum rússneskra stýriflauga, flugskeyta og dróna sem notaðir eru í stríðinu. Innri skjöl úkraínskra stjórnvalda sem deilt var með Kyodo News í lok júní nefndu 13 japönsk fyrirtæki þar sem rafeindabúnaður til almennra nota hefur verið auðkenndur í kerfum á borð við Kh-101 stýriflaugina.euromaidanpress+2

Endurskipulagning leyniþjónustu Japans

Uppsöfnun njósnamála og leka við innkaup hefur ýtt undir metnaðarfyllstu endurskipulagningu leyniþjónustu Japans frá síðari heimsstyrjöldinni. Í maí 2026 samþykkti japanska þingið löggjöf um stofnun þjóðaröryggisráðs og þjóðaröryggisskrifstofu, sem er fyrsta stig víðtækari áætlunar um að byggja upp miðstýrða leyniþjónustu. Gert er ráð fyrir sérstökum lögum gegn njósnum síðar á þessu ári, fylgt eftir með stofnun erlendrar leyniþjónustu árið 2027.rusi+1

Royal United Services Institute benti á í greiningu í júní að umbæturnar endurspegli viðurkenningu Japans á því að núverandi lagarammi „á aðeins við um upplýsingar sem hafa verið formlega skilgreindar sem leynilegar af ríkisstofnun“ og „kriminaliserar ekki það að starfa sem leynilegur umboðsmaður fyrir erlent ríki“.rusi

Víðtækara mynstur rússneskra innkaupa

Japan er ekki eitt um að standa frammi fyrir ágengri upplýsingaöflun Rússa. Í maí greindi Associated Press frá því að háttsettir evrópskir leyniþjónustufulltrúar vöruðu við því að útsendarar Moskvu væru að stofna tilbúin fyrirtæki, nota milliliði og senda netnjósnara um alla álfuna til að komast hjá refsiaðgerðum. Anne Keast-Butler, forstjóri GCHQ í Bretlandi, varaði við því að Rússland væri að „magna upp daglegar blendingaaðgerðir sínar gegn Bretlandi og Evrópu“.apnews+2

Japönsk stjórnvöld hafa haldið fast við refsiaðgerðir sínar á sama tíma og þau viðurkenna hversu flókin samskiptin við nágrannaríkið eru. Snemma í júlí sagði Minoru Kihara, yfirritari ríkisstjórnarinnar, að Tókýó myndi halda áfram refsiaðgerðum í samráði við G7-ríkin, en benti jafnframt á að „það sé mikilvægt að viðhalda tvíhliða samskiptum“.tass