Լեհական լճում հայտնաբերվել է 1000-ամյա հազվագյուտ փորագրված դեմք

Նիկոլայ Կոպեռնիկոսի անվան համալսարանի ստորջրյա հնագետները Լեհաստանի Լեդնիցա լճում հայտնաբերել են 1000 տարվա վաղեմության փայտե դեմք, որը փորագրված է կառուցվածքային հեծանի վրա՝ 12 սմ բարձրությամբ և 9 սմ լայնությամբdailygalaxy+1։
Արտեֆակտը թվագրվում է մոտավորապես մ.թ. 967 թվականով, Լեհաստանի առաջին քրիստոնյա կառավարիչ Միեշկո I-ի թագավորության ժամանակաշրջանով, ինչը նշանավորում է երկրի հեթանոսությունից քրիստոնեության անցման վճռորոշ շրջանըdailygalaxy+1։
Իրատեսական աչքերով, քթով և բերանով բարդ փորագրված դեմքը, հավանաբար, պաշտպանական ամրությունների մաս է կազմել և կարող էր ներկայացնել պաշտպան աստվածության կամ ոգու, որը հսկում էր միջնադարյան սլավոնական բնակավայրըdailygalaxy+2։
Մոտակայքում հայտնաբերված ձիու ծնոտներն ու ոսկորները հուշում են, որ դեմքը կապված է եղել ծիսական գործելակերպերի և պաշտպանական զոհաբերությունների հետ, ինչը վկայում է վաղ քրիստոնեացման ընթացքում հեթանոսական հավատալիքների պահպանման մասինdailygalaxy+1։
Նմանատիպ փորագրված դեմքեր հայտնաբերվել են այլ սլավոնական քաղաքներում, այդ թվում՝ Վոլինում, Մեծ Նովգորոդում և Ստարայա Լադոգայում, ինչը հուշում է միջնադարյան սլավոնական բնակավայրերում գոյություն ունեցող ավելի լայն գեղարվեստական և հոգևոր ավանդույթի մասինdailygalaxy+1։

Ստորջրյա հնագետները Լեհաստանի Լեդնիցա լճում հայտնաբերել են մոտավորապես մ.թ. 967 թվականով թվագրվող փայտե փորագրված դեմք, որը հազվագյուտ պատկերացում է տալիս երկրի վաղ քրիստոնեական շրջանի միջնադարյան սլավոնական բնակավայրերի հոգևոր գործելակերպերի մասին: Նիկոլայ Կոպեռնիկոսի անվան համալսարանի ստորջրյա հնագիտության կենտրոնի հետազոտողների կողմից կատարված այս հայտնագործությունը վաղ սլավոնական փայտե արհեստագործության այն սակավաթիվ օրինակներից է, որոնք պահպանվել են մեկ հազարամյակի ընթացքում:dailygalaxy+2

Միջնադարյան հազվագյուտ արտեֆակտը լճի հատակից

12 սանտիմետր բարձրությամբ և 9 սանտիմետր լայնությամբ դեմքը փորագրված է կաղնու կառուցվածքային հեծանի վրա, որը, հավանաբար, կազմել է Օստրով Լեդնիցկի կղզու բնակավայրի պաշտպանական ամրությունների մասը: Ըստ Popular Mechanics-ի՝ փորագրությունը պարունակում է «բարդ մանրամասներ, ներառյալ իրատեսական աչքեր, քիթ, բերան և ձվաձև գլուխ»:dailygalaxy+2

Պրոֆեսոր Մարեկ Կրոնպիեցի լաբորատորիայում անցկացված դենդրոքրոնոլոգիական վերլուծությունը պարզել է, որ կաղնին հատվել է մոտ 967 թվականին, ինչը արտեֆակտը դնում է Լեհաստանի առաջին քրիստոնյա կառավարիչ Միեշկո I-ի թագավորության ժամանակաշրջանում: Ժամանակագրությունը համընկնում է Լեհաստանի հեթանոսությունից քրիստոնեության անցման հետ, ինչը հուշում է, որ դեմքը կարող է ներկայացնել նախաքրիստոնեական հավատալիքների մնացորդները:ancient-origins+1

«Երբ մենք այն մանրակրկիտ մաքրեցինք, պարզվեց, որ մի դեմք նայում է մեզ», — ասել է թիմի անդամ Մատեուշ Պոպեկը Notes from Poland-ին: «Մենք երբեք չէինք սպասում, որ նման բան կհայտնաբերենք, նույնիսկ մեր ամենահամարձակ երազներում»:artdependence

Հոգևոր գործառույթի վկայություններ

Փորագրված դեմքը տեղադրված էր այնպես, որ նայեր դեպի լիճը, այլ ոչ թե դեպի բնակավայրը, ինչը, հետազոտողների կարծիքով, կարող է արտացոլել վաղ սլավոնական հավատալիքները, որ ոգիները բնակվում են ջրային տարածքներում: Ստորջրյա հնագիտության կենտրոնի տնօրեն դոկտոր Անջեյ Պիդինը ենթադրել է, որ դեմքը, հավանաբար, ներկայացնում էր «աստվածություն, պաշտպան ոգի կամ նույնիսկ հերոսական կերպար, որը հսկում էր բնակիչներին»:heritagedaily+2

Ծիսական գործելակերպերի օգտին ապացույցներ ի հայտ եկան ամրությունների մոտ ձիու ծնոտների և ոսկորների հայտնաբերմամբ, որոնք, ինչպես հաղորդում է Popular Mechanics-ը, կարող էին լինել «ծիսական ընծաներ կամ պաշտպանական զոհաբերություններ»: Նմանատիպ ոսկորներ հայտնաբերվել են տեղանքի տների տակ:popularmechanics+1

Ավելի լայն սլավոնական ավանդույթի մաս

Լեդնիցայի դեմքը սլավոնական հնագիտական վայրերի շարքում եզակի չէ: Ըստ Art Dependence-ի՝ նմանատիպ մարդակերպ փորագրություններ հայտնաբերվել են Վոլինում, Մեծ Նովգորոդում և Ստարայա Լադոգայում: Հատկանիշների հետևողականությունը՝ ներառյալ եռանկյունաձև կզակները և ուղիղ քթերը, հուշում է ընդհանուր գեղարվեստական և հոգևոր ավանդույթի մասին, այլ ոչ թե արտաքին սկանդինավյան կամ ռուսական ազդեցության:ancient-origins

Արտեֆակտը կանցնի պահպանման աշխատանքներ, նախքան 2026 թվականի վերջին Լեդնիցայի Պիաստների առաջին թանգարանում ցուցադրվելը:heritagedaily

Աղբյուրներ (14)