Կլիմայի փոփոխությունը Արևմտյան Աֆրիկայում ջրհեղեղների հավանականությունը մեծացրել է հինգ անգամ, պարզել է հետազոտությունը

Մարդու գործունեությամբ պայմանավորված կլիմայի փոփոխությունը հունիսին Արևմտյան Աֆրիկայի ափերին տեղի ունեցած ծայրահեղ տեղումները, որոնք ավերիչ ջրհեղեղներ առաջացրին, մոտ հինգ անգամ ավելի հավանական է դարձրել, քան դրանք կլինեին նախաարդյունաբերական ժամանակներում, ասվում է World Weather Attribution խմբի կողմից այս շաբաթ հրապարակված հետազոտության մեջ:

Ճգնաժամի մեջ գտնվող տարածաշրջան

Հունիսի 20-ից 22-ը Գվինեական ծոցին հարող առափնյա շրջանները՝ հատկապես Կոտ դ'Իվուարը, Գանան, Տոգոն և Նիգերիան, ենթարկվեցին լայնածավալ ջրհեղեղների այն բանից հետո, երբ ինտենսիվ տեղումները մի քանի վայրերում 24 ժամից պակաս ժամանակում 140 մմ-ից ավելի անձրև բերեցին: Ջրհեղեղները Գանայում, Տոգոյում և Կոտ դ'Իվուարում խլեցին գրեթե 100 մարդու կյանք, ընդ որում Կոտ դ'Իվուարում գրանցվեց 59 մահ, այդ թվում՝ 20-ը Աբիջանի ջրհեղեղների հակված արվարձաններից մեկում, մինչդեռ Գանան հաստատեց առնվազն 15 մահ և ավելի քան 38,000 տեղահանված անձ:ghana.un+2

Ըստ ՄԱԿ-ի՝ պատմական տվյալները ցույց են տալիս, որ տեղումների ինտենսիվությունը աճել է մինչև 23%-ով, մինչդեռ կլիմայական մոդելները գնահատում են առնվազն 4% աճ, ինչը դեպքը դարձնում է ավելի ծանր և հաճախակի: WWA-ի հետազոտությունը զգուշացրել է, որ նման ինտենսիվ եռօրյա տեղումները, որոնք նախկինում հազվադեպ էին համարվում, այժմ տարածաշրջանում սպասվում են յուրաքանչյուր երկու-չորս տարին մեկ:rte+1

Ուրբանիզացիան մեծացնում է ռիսկը

Հետազոտողները մատնանշել են արագ ուրբանիզացիան և հեղեղատար տարածքների ընդլայնումը որպես այն գործոններ, որոնք մեծացրել են աղետի ռիսկը Գվինեական ծոցի ափին: Քանի որ բնակչությունն աճում է ցածրադիր առափնյա տարածքներում, ավելի ինտենսիվ տեղումների և անբավարար ջրահեռացման ենթակառուցվածքների համադրությունը ստեղծում է կրկնվող աղետների պայմաններ:worldweatherattribution

ՄԱԿ-ի կլիմայի փոփոխության գործադիր քարտուղար Սայմոն Սթիլը հետազոտության արդյունքներին ի պատասխան ասել է. «Այս ավերիչ ջրհեղեղների մեջ ոչինչ նորմալ չկա. կլիմայական ճգնաժամը դրանք ավելի հավանական է դարձրել՝ պայմանավորված մարդկության կողմից հսկայական քանակությամբ նավթի, ածուխի և գազի այրմամբ: Այն, ինչ ժամանակին հազվադեպ էր, գլոբալ տաքացման պատճառով դառնում է ավելի հաճախակի, ծանր և մահացու»:ghana.un

Զգուշացում ապագայի համար

Հետազոտությունը համալրում է WWA-ի աշխատանքների աճող շարքը, որոնք կոնկրետ ծայրահեղ եղանակային երևույթները կապում են կլիմայի փոփոխության հետ: Խումբն արդեն հրապարակել է ատրիբուցիոն հետազոտություններ եվրոպական շոգերի, Հարավային Ասիայի մուսոնից առաջ տեղի ունեցած շոգերի և այլ աղետների վերաբերյալ միայն 2026 թվականին: Արևմտյան Աֆրիկայի համար ուղերձը հստակ է. առանց ջերմոցային գազերի արտանետումների կրճատման և ջրհեղեղներին պատրաստվածության մեջ ներդրումներ կատարելու, առափնյա համայնքները կանգնած են ապագայի առաջ, որտեղ այսօրվա աղետները դառնում են սովորական:worldweatherattribution