Բաս Յան Ադերը՝ նրա անհետացման 50-ամյակի կապակցությամբ

Ծովում նրա խորհրդավոր անհետացումից ուղիղ 50 տարի անց Hamburger Kunsthalle-ը ներկայացնում է «Ես փնտրում եմ…» («I'm searching…») խորագրով հոլանդացի կոնցեպտուալ նկարիչ Բաս Յան Ադերի աշխատանքների համապարփակ հետահայաց ցուցադրությունը, որտեղ ներառված են նրա մելանխոլիկ, բայց և աբսուրդիստական 16 մմ ֆիլմերը, սլայդ-ինստալյացիաները, լուսանկարները և նախկինում չցուցադրված վաղ շրջանի գործերը, որոնք ուսումնասիրում են անկման, ձախողման և հրաշքի որոնման թեմաները։

Ցուցահանդեսի ակնարկ և ժամկետներ

«Ես փնտրում եմ…» ցուցահանդեսը գործելու է 2025 թվականի ապրիլի 11-ից օգոստոսի 24-ը Գերմանիայի Hamburger Kunsthalle-ում, իսկ մամուլի ասուլիսը և բացումը տեղի կունենան 2025 թվականի ապրիլի 10-ին։ Hamburger Kunsthalle-ի ժամանակակից արվեստի պատկերասրահի (Haspa-Galerie) երկրորդ հարկում տեղակայված այս խոշոր հետահայաց ցուցադրությունը համադրել է դոկտոր Բրիգիտ Կյոլեն՝ Յուլիա Կերստինգի աջակցությամբ, և ներառում է ընդարձակ ուղեկցող կատալոգ, որը հասանելի կլինի 2025 թվականի ապրիլից։ Ժամկետները դիտավորյալ նշանակալի են՝ նշանավորելով Ադերի 1975 թվականի ճակատագրական անհետացման 50-ամյակը, երբ նա փորձում էր միայնակ հատել Ատլանտյան օվկիանոսը՝ որպես իր անավարտ «Հրաշքի որոնումներում» եռերգության մաս:hamburger-kunsthalle+2

Ցուցահանդեսը Ադերի աշխատանքների մինչ օրս ամենաընդգրկուն ներկայացումն է, որը միավորում է նրա ֆիլմերի, լուսանկարների, ինստալյացիաների և նախկինում չցուցադրված նյութերի ամբողջական ժառանգությունը։ Այցելուների համար հետահայաց ցուցադրությունը հազվագյուտ հնարավորություն է՝ բացահայտելու լեգենդար «նկարիչների նկարչին», որի ազդեցությունը շատ ավելին է, քան նրա կարճատև կարիերան, ինչը նախկինում միայն մասնագետների համար հասանելի արվեստը դարձնում է ավելի լայն լսարանի համար մատչելի։ Տոմսերը և լրացուցիչ տեղեկությունները հասանելի են Hamburger Kunsthalle-ի կայքում:hamburger-kunsthalle+2

Ներկայացված արվեստի գործեր

Հետահայաց ցուցադրությունը ներկայացնում է Ադերի ամենանշանավոր գործերը, այդ թվում՝ «Ես չափազանց տխուր եմ՝ քեզ ասելու համար» («I'm Too Sad to Tell You», 1970-71) ֆիլմը, որը խորապես հուզական է և ցույց է տալիս լացող նկարչին՝ արթնացնելով միայնության և փխրունության զգացում։ Ներկայացված է նաև «Ութ ցեմենտե աղյուսներով սպառնացող թեթև խոցելի օբյեկտներ» («Light Vulnerable Objects Threatened by Eight Cement Bricks», 1970) աշխատանքը՝ փաստագրված 14 հատ 35 մմ սլայդներով, ձեռագիր նշումներով և թվայնացված 16 մմ ֆիլմի նյութերով։ Ցուցահանդեսն ընդգծում է Ադերի կողմից անկումը որպես ձախողման փոխաբերություն դիտարկելը, ինչը պատկերված է նրա հայտնի 16 մմ ֆիլմերում, որտեղ վերահսկողության կորուստը դառնում է գիտակցված գեղարվեստական որոշում:hamburger-kunsthalle+3

Ցուցահանդեսի կենտրոնում «Հրաշքի որոնումներում» եռերգության նյութերն են՝ նրա վերջին գեղարվեստական աշխատանքը, որը պսակվեց օվկիանոսը հատելու նրա փորձով։ Հավաքածուն ներառում է «Հրաշքի որոնումներում (Մի գիշեր Լոս Անջելեսում)» («In search of the miraculous (One night in Los Angeles)», 1973) լուսանկարչական շարքը, որը բաղկացած է 18 ժելատին-արծաթե տպագրություններից՝ սպիտակ թանաքով ձեռագիր նշումներով, որոնք փաստագրում են նրա գիշերային ճանապարհորդությունը և փիլիսոփայական որոնումները:hamburger-kunsthalle

Ադերի գեղարվեստական թեմաները

Ադերի աշխատանքը պտտվում է ձախողման, վերահսկողության կորստի և խոցելիության պոետիկ ուսումնասիրության շուրջ։ Նրա անկման ստորագրային թեման ծառայում է և՛ որպես ֆիզիկական գործողություն, և՛ որպես խորը փոխաբերություն, որտեղ ձգողականության անխուսափելի ուժը դառնում է մարդկային սխալականության խորհրդանիշ։ Ի տարբերություն իր ժամանակաշրջանի շատ կոնցեպտուալ նկարիչների՝ Ադերի մոտեցումը կրում է անսովոր ռոմանտիկ զգայունություն՝ թվացյալ պարզ գործողությունները վերածելով մարդկային վիճակի մասին հզոր էքզիստենցիալ հայտարարությունների։ Ձախողման այս գիտակցված ընդունումը, պարադոքսալ կերպով, դառնում է նրա գեղարվեստական հաղթանակը:meliksetianbriggs+2

Վերահսկողության և հանձնվելու միջև լարվածությունը ներթափանցում է Ադերի ողջ ստեղծագործությունը, ինչը հատկապես ակնհայտ է «Կոտրված անկում (երկրաչափական)» («Broken Fall (Geometric)») նման գործերում, որտեղ նա անկայուն հավասարակշռության մեջ է գտնվում անցումային պահին՝ միաժամանակ բացահայտելով և լուծարելով ինքնությունը գիտակցության բարձրացված վիճակում։ Նրա արվեստը ավելի խորը իմաստ է ստանում, երբ դիտվում է նրա անձնական պատմության լույսի ներքո, հատկապես նացիստական օկուպացիայի ժամանակ հոլանդական դիմադրության մարտիկ հոր մահվան համատեքստում։ Այս կենսագրական համատեքստը «Անվերնագիր (Շվեդական անկում)» («Untitled (Swedish Fall)») նման գործերը՝ որտեղ Ադերը փլվում է անտառում, պարզ պերֆորմանսից վերածում է անձնական ողբերգության և պատմական ծանրության հետ առնչվող աշխատանքների՝ ստեղծելով արվեստ, որը միաժամանակ կոնցեպտուալ է, հուզական և ցնցող մարգարեական:newmindseye.wordpress+2

«Հրաշքի որոնումներում» և նկարչի անհետացումը

1975 թվականի հուլիսի 9-ին Բաս Յան Ադերը ձեռնամուխ եղավ իր վերջին գեղարվեստական ճանապարհորդությանը՝ միայնակ հատելով Ատլանտյան օվկիանոսը 12,5 ոտնաչափ (մոտ 3,8 մետր) երկարությամբ Ocean Wave անունը կրող փոքրիկ առագաստանավով՝ որպես իր «Հրաշքի որոնումներում» եռամաս աշխատանքի կենտրոնական բաղադրիչ։ Այս հավակնոտ կոնցեպտուալ գործը սկսվեց Լոս Անջելեսի նրա պատկերասրահում ուսանողական երգչախմբի կողմից ծովային երգեր կատարելով և պետք է ավարտվեր նմանատիպ կատարմամբ՝ մոտ 67 օր անց Անգլիայի Ֆալմութ քաղաք ժամանելուն պես։ Օվկիանոսը հատելը ոչ միայն դիմացկունության փորձություն էր, այլև խորը գեղարվեստական հայտարարություն, որը կապում էր ֆիզիկական խոցելիությունը էքզիստենցիալ որոնումների հետ:brooklynrail+1

Մեկնելուց գրեթե մեկ տարի անց՝ 1976 թվականի ապրիլին, իսպանական Eduardo Pondal ձկնորսական նավը Իռլանդիայի ափերի մոտ հայտնաբերեց Ադերի մասամբ ջրասույզ եղած նավակը, սակայն նկարիչն անհետացել էր։ Առեղծվածը խորացավ, երբ հայտնաբերված նավը հետագայում գողացան Իսպանիայի Լա Կորունյա քաղաքի նավահանգստից, որտեղ այն պահվում էր հետաքննության համար։ Ադերի կինը՝ Մերի Սյուն, և եղբայրը՝ Էրիկը, մեկնեցին նրա իրերը վերադարձնելու, սակայն գտան միայն սեքստանտ, որոշ հագուստ և չբացված պահածոներ՝ ծովում իրականում տեղի ունեցածի մասին սակավաթիվ ապացույցներ։ 33 տարեկան հասակում նրա անհետացման հանգամանքները տասնամյակներ շարունակ սնուցել են ենթադրություններն ու հետաքննությունները, իսկ հետազոտողներ Մարիոն վան Վեյկը և Կոուս Դալստրան տասը տարի անցկացրել են ոստիկանական զեկույցներ և հարցազրույցներ հավաքելով, որոնք փաստագրում են այս խորհրդավոր դեպքը, սակայն նրա մարմինը երբեք չի գտնվել, և հոլանդացի նկարչի վերջնական ճակատագիրը մնում է անհայտ:afterall+3