ԱՀԿ-ն զգուշացնում է, որ Իրանի պատերազմը լրջորեն խաթարել է պարարտանյութերի առևտուրը

Առևտրի համաշխարհային կազմակերպությունը հինգշաբթի օրը զգուշացրեց, որ միզանյութի և ֆոսֆատային պարարտանյութերի առևտուրը «լրջորեն խաթարվել է» Պարսից ծոցում տեղի ունեցող հակամարտության պատճառով՝ հրապարակելով նոր տվյալներ, որոնք ցույց են տալիս, թե որքանով է Իրանի պատերազմը սահմանափակել գյուղատնտեսական մատակարարման համաշխարհային շղթաները:linkedin+1

ԱՀԿ-ի տվյալների բլոգը, որը հրապարակվել է հուլիսի 10-ին, հայտնվեց այն բանից հետո, երբ ԱՀԿ-ի, Արժույթի միջազգային հիմնադրամի, Համաշխարհային բանկի և Միջազգային էներգետիկ գործակալության ղեկավարները հուլիսի 8-ին համատեղ հայտարարություն տարածեցին՝ նախազգուշացնելով, որ Ծոցում առևտրային հոսքերի վերականգնման համար ժամանակ կպահանջվի, նույնիսկ եթե վառելիքի և պարարտանյութերի գները որոշ չափով նվազել են տարվա սկզբի իրենց գագաթնակետից:wto+1

Վերսկսված մարտերը սրում են ճգնաժամը

Զգուշացումը հնչում է լարված պահին։ ԱՄՆ-ի և Իրանի միջև այս շաբաթ վերսկսված մարտերը Հորմուզի նեղուցում նավագնացությունը հասցրել են գրեթե լիակատար կանգի՝ սպառնալով չեղարկել այն առաջընթացը, որը ձեռք էր բերվել հունիսի 17-ին երկու կողմերի կողմից նեղուցը վերաբացելու մասին փոխըմբռնման հուշագիր ստորագրելուց հետո:aljazeera+1

Axios-ի փոխանցմամբ՝ երկուշաբթի գիշերը Իրանի զինված ուժերը հրթիռակոծել են առևտրային նավերը՝ խոցելով առնվազն երկու նավ։ NPR-ի հաղորդմամբ՝ ԱՄՆ-ը պատասխան հարվածներ է հասցրել իրանական թիրախներին։ Kpler-ի տվյալներով, որոնց հղում է կատարում CNBC-ն, Հորմուզով նավթային լցանավերի երթևեկությունը չորեքշաբթի օրը նվազել է մինչև ընդամենը 13-ի՝ նախորդ շաբաթվա օրական միջին 33-ի համեմատ:cnbc+2

Նեղուցը միայն մասնակիորեն էր վերականգնվել այն բանից հետո, երբ Իրանը փետրվարի վերջին առաջին անգամ փակեց այն։ Նույնիսկ հունիսի 17-ի համաձայնագրից հետո, Al Jazeera-ի կողմից հաղորդված PortWatch-ի տվյալներով, նեղուցով օրական անցնում էր միջինը ընդամենը 28 նավ, ինչը շատ ավելի ցածր է պատերազմից առաջ եղած մակարդակից:aljazeera

Պարարտանյութերի պակասը սպառնում է բերքին

Այս խափանումը կասկադային ազդեցություն է ունեցել գյուղատնտեսության վրա։ Միզանյութի համաշխարհային արտահանման գրեթե կեսն անցնում է Հորմուզի նեղուցով, և փետրվարից սկսված փակումը սահմանափակեց մատակարարումները Հյուսիսային կիսագնդում ցանքսի կարևորագույն սեզոնին։ ԱՀԿ-ի տնտեսագետները մարտին նշել էին, որ հակամարտությունը «կտրուկ կրճատել է» պարարտանյութերի առևտուրը՝ ազդելով պարարտանյութերի համաշխարհային մատակարարների մոտ մեկ երրորդի վրա:npr+1

Պարենային քաղաքականության միջազգային հետազոտական ինստիտուտը հուլիսյան վերլուծության մեջ զգուշացրել է, որ պատերազմը բարձրացրել է ինչպես էներգիայի, այնպես էլ պարարտանյութերի ծախսերը՝ «առաջացնելով մեկ այլ համաշխարհային պարենային ճգնաժամի վախ»։ TD Economics-ի վերլուծությունը գնահատել է, որ Հյուսիսային Ամերիկայում արտադրության 2-5 տոկոսի պակասը կարող է 2027 թվականին սննդամթերքի գնաճին ավելացնել 0,1-ից 0,5 տոկոսային կետ:ifpri+1

Կոռնելի համալսարանի գյուղատնտեսական տնտեսագիտության պրոֆեսոր Քրիս Բարետը NPR-ի անդամ WGLT կայանին ասել է, որ սպառողները, հավանաբար, սննդամթերքի գների աճ կտեսնեն «սեպտեմբերից հունվար ընկած ժամանակահատվածում, երբ սկսվի բերքահավաքը», թեև նա նշել է, որ միայն պարարտանյութերի ծախսերը հազիվ թե լինեն հիմնական շարժիչ ուժը:wglt

Մարտական գործողությունների վերսկսման և նեղուցի անորոշ ապագայի պայմաններում պարարտանյութերի հոսքերի փխրուն վերականգնումն այժմ վտանգված է։