Venezuela’daki petrol anlaşması hem muhalefet hem de iktidar yanlılarının tepkisini çekti

Amerika Birleşik Devletleri ile Venezuela arasında imzalanan ve Washington'a 65 milyar varillik kanıtlanmış ham petrol rezervi üzerinde çoğunluk kontrolü sağlayan kapsamlı petrol anlaşması, Venezuela siyasi yelpazesinde sert eleştirilere yol açtı. Anlaşma, hükümetin sadık destekçileri ile muhalif güçleri, Devlet Başkanı Vekili Delcy Rodríguez'e karşı nadir görülen ortak bir paydada birleştirdi.

Tepki Çeken Anlaşma

Başkan Donald Trump, Cuma akşamı Truth Social'da yaptığı paylaşımda anlaşmayı duyurarak bunu "dünya tarihinin en büyük petrol anlaşması" olarak nitelendirdi. Anlaşma, ABD liderliğindeki özel bir şirkete, Venezuela'nın, dünyanın en büyüğü olan rezervlerinin beşte birinden fazlasını oluşturan 17 petrol sahası üzerinde 100 yıllık imtiyaz hakkı tanıyor. Bir ABD'li yetkili Associated Press'e yaptığı açıklamada, Washington'ın hisse ortaklığı ve maliyetine petrol satın alma haklarının birleşimiyle yeni girişimde %55'lik efektif bir paya sahip olacağını belirtti.npr+3

Rodríguez, Cumartesi günü televizyonda yayınlanan konuşmasında anlaşmayı savunarak, bunun Venezuela'ya refah ve istihdam getireceğini ve ülke için varil başına yaklaşık 19 dolar kâr sağlayacağını söyledi. Venezuela hükümeti, anlaşmanın 100 milyar dolarlık özel yatırım çekebileceğini ve Caracas için 209 milyar doların üzerinde vergi geliri yaratabileceğini açıkladı.aljazeera+2

Muhalefet ve Müttefiklerden Tepki

Şu anda İspanya'da sürgünde bulunan eski muhalif devlet başkanı adayı Edmundo González, Pazar günü yaptığı uyarıda, gelirlerin sıradan Venezuela halkına ulaşmak yerine "bazı kesimlerin" elinde kalma riski taşıdığını belirtti. Ülkenin çöken altyapısına, açlığa ve insani krize dikkat çeken González, sosyal medya mesajında, "Venezuela'nın toparlanması sadece yeniden ürettiği varillerle değil, bu zenginliğin yeniden inşa edilmesine izin verdiği hayatlarla ölçülmelidir" dedi.democrata

Eleştiriler sadece muhalefetle sınırlı kalmadı. Kısmen Venezuela petrolünün devlet kontrolünde olması esasına dayanan siyasi bir hareket olan Chavismo, yani Chavezcilik destekçileri, anlaşmayı kurucu ilkelere ihanet olarak görüyor. Washington Post News Corp ↘ 2.36% gazetesinin belirttiği üzere, Rodríguez'in kendisi de Nicolás Maduro döneminde başkan yardımcısı olarak görev yaparken rakiplerini petrolü, gazı ve altını ABD'ye "teslim etmekle" suçlamıştı.washingtonpost+1

Siyasi Hesaplar

Analistler, Rodríguez'in ABD ile daha derin ekonomik bağların iktidardaki konumunu sağlamlaştıracağı üzerine kumar oynuyor olabileceğini öne sürüyor. Eurasia Group Latin Amerika Direktörü Risa Grais-Targow, "Bunun, Trump'ın kendisiyle çalışma kararlılığını pekiştirdiği ölçüde Delcy'ye fayda sağlayabileceğini ve dolayısıyla muhtemelen hızla yeni bir seçime gitme motivasyonunu azaltacağını düşünüyorum" dedi. Grais-Targow, bu hesabın "muhalefetin bu kadar öfkeli olmasının tam olarak nedeni" olduğunu da sözlerine ekledi.japantimes+1

Anlaşmanın yasal ve anayasal geçerliliği ise belirsizliğini koruyor. Venezuela yasaları, temel petrol endüstrisi faaliyetleri üzerinde devlet kontrolünü şart koşuyor ve kaynaklar daha önce Reuters'a yaptıkları açıklamada, üzerinde düşünülen kiralama modelinin mahkemede engellerle karşılaşabileceğini belirtmişti. Venezuelalı yetkililer, önümüzdeki günlerde başta ABD'li şirketler olmak üzere yeni arama ve üretim hakları tanıyan resmi anlaşmaları imzalamaya hazırlanıyor.aljazeera