İran’ın GSYH büyümesi, savaş ve yaptırımların etkisiyle %0,2’ye düştü

İran İstatistik Merkezi tarafından Pazartesi günü yayınlanan yeni resmi rakamlar, ülkenin ekonomisinin 1404 İran yılında (Mart 2025'ten Mart 2026'ya kadar) neredeyse hiç büyümediğini gösteriyor; bu durum, on yıllardır süren kötü yönetimle zaten zayıflamış olan bir ulus üzerinde savaş, yaptırımlar ve iç karışıklıkların yarattığı tahribatı gözler önüne seriyor.

Genel Olarak İç Karartıcı Rakamlar

Rapora göre, İran'ın GSYH'si petrol gelirleri dahil edildiğinde sadece %0,2 büyüdü (bir önceki yıl %3,1'di), petrol hariç tutulduğunda ise %0,3 daraldı. Tarım sektörü %2,9, imalat sanayii %1,5, su ve elektrik arzı ise %6,5 küçüldü. Özel tüketim %1,4, gayrisafi sabit sermaye oluşumu ise %2,8 düştü. Ekonominin büyük bir kısmını oluşturan hizmet sektörü ise sadece %0,3 büyüdü. Yılın son çeyreğinde halihazırda %2,2'lik negatif büyüme görüldü.ncr-iran+1

Savaş, Protestolar ve Yaptırımlar Hasarı Katlıyor

Rakamlar, olağanüstü aksaklıklarla dolu bir yılı yansıtıyor. İran, 2025 yazında İsrail ile 12 günlük bir savaş, Ocak 2026'da ülke çapında protestolar ve ardından kış aylarında ABD ve İsrail'i içeren 40 günlük bir çatışma yaşadı. ABD'nin deniz ablukası, petrol ihracatını ve küresel pazarlara erişimi ciddi şekilde kısıtladı. Rejimin Maslahat Tespit Konseyi üyesi Mohammad-Reza Bahonar, savaşın yaklaşık 30 milyar dolarlık doğrudan fiziksel hasarın yanı sıra, kaybedilen yatırım fırsatları da dahil edildiğinde "en az 200 milyar dolarlık bir gerilemeye" neden olduğunu söyledi. İran Merkez Bankası enflasyonun yüzde 54 civarında olduğunu bildirirken, bazı tahminler bunun daha yüksek olduğunu belirtiyor.npr+3

Ekonomistler Daha Derin Bir Resesyon Konusunda Uyarıyor

Eski yetkililer, gelecekte yaşanacaklar konusunda alarm veriyor. İran emeklilik fonları organizasyonunun eski başkanı Hojjatollah Mirzaei, Haziran ayında yaptığı açıklamada, yeni ekonomik senaryoların İran'ın büyümesinin eksi yüzde 8,5 ile eksi yüzde 10 arasına düşebileceğini öngördüğünü belirtti. Böyle bir gerilemenin 4,5 milyon insanı daha yoksulluk sınırının altına itebileceği konusunda uyardı. Uluslararası Para Fonu (IMF), ekonominin bu yıl yüzde 6,1 oranında daralacağını öngörüyor. Üst düzey bir İçişleri Bakanlığı yetkilisinin geçen hafta, İranlıların yüzde 60'ının artık ek ekonomik baskıya dayanamayacağını kabul ettiği bildirildi.fortune+2

Bahonar, "Ekonomik orta sınıfımızın büyük bir kısmı düşük gelirli sınıfa düştü" dedi.irannewsupdate