ABD, İran’a yeni saldırılar düzenledi; Waltz, ateşkesin ‘çöktüğünü’ söyledi

Amerika Birleşik Devletleri, Washington ile Tahran arasındaki ateşkesin çökmesi ve Hürmüz Boğazı üzerindeki çatışmaların Şubat ayında başladığından bu yana çatışmanın en tehlikeli aşamasına tırmanmasıyla birlikte, Pazar günü İran'a karşı yeni bir saldırı dalgası başlattı.

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), Pazar akşamı başlayan yeni saldırıları doğruladı. CENTCOM açıklamalarına ve medya raporlarına göre, Salı gününden bu yana gerçekleştirilen önceki saldırı turlarında 300'den fazla İran askeri hedefi vurulmuştu. ABD'nin Birleşmiş Milletler Büyükelçisi Mike Waltz, iki ülke arasındaki ateşkesin "çöktüğünü" ilan ederken, İran'ın baş müzakerecisi Mohammad Bagher Ghalibaf sosyal medyada "tek taraflı anlaşmalar dönemi BİTTİ" paylaşımında bulundu.cnn+9

Misilleme Tırmanışı

Haftanın tırmanışı, İran güçlerinin Hürmüz Boğazı'ndan geçen ticari gemilere saldırmasının ardından başladı ve bu durum, kapsamı hızla genişleyen ABD misilleme saldırılarını tetikledi. CENTCOM, güçlerinin hava savunma sistemlerini, komuta ve kontrol ağlarını, kıyı radar sahalarını, gemisavar füze yeteneklerini, insansız hava aracı ve füze depolama tesislerini ve İslam Devrim Muhafızları Ordusu'na ait 60'tan fazla küçük tekneyi vurduğunu açıkladı.centcom+1

İran buna karşılık Hürmüz Boğazı'nı "ikinci bir duyuruya kadar" kapattığını ilan etti ve birden fazla Körfez ülkesindeki ABD askeri tesislerine misilleme füze ve insansız hava aracı saldırıları başlattı. İran Sağlık Bakanlığı, haftanın başlarında gerçekleşen ABD saldırıları sonucunda beş eyalette en az 14 kişinin hayatını kaybettiğini ve 78 kişinin yaralandığını bildirdi.aljazeera+2

ABD Birleşik Deniz Bilgi Merkezi Pazar günü yaptığı açıklamada, boğazdan geçen güney rotasının açık kaldığını belirterek, su yolunun "uluslararası bir su yolu olduğunu ve herhangi bir tek ulusun zorlamasına veya kontrolüne tabi olmadığını" vurguladı.foxnews

Çöken Ateşkes

Bu çöküş, 17 Haziran'da imzalanan ve taraflar İran'ın nükleer programı üzerinde müzakere ederken İran'ın 60 gün boyunca ticari gemilerin boğazdan güvenli geçişini sağlamasını şart koşan 14 maddelik mutabakat zaptının sonu anlamına geliyor. Anlaşma başlangıçtan beri kırılgandı ve Haziran ayı sonlarında dayanıklılığı birkaç kez test edilmişti.csmonitor

Çatışmaların yoğunlaşması petrol fiyatlarını yukarı çekti; Brent ham petrolü haftanın başlarında varil başına yaklaşık 76 dolardan işlem görüyordu. Boğaz, dünya petrol tüketiminin yaklaşık beşte birini taşıyor ve fiili kapanması, her iki tarafın da gerilimi düşürmeye pek istekli görünmemesi nedeniyle küresel enerji piyasalarını tehdit ediyor.nytimes+1