უკრაინამ და ირანმა კასპიის ზღვაში მომხდარი ინციდენტის შემდეგ პირველი სატელეფონო საუბარი გამართეს

უკრაინის საგარეო საქმეთა მინისტრი ანდრი სიბიჰა ორშაბათს ტელეფონით ესაუბრა ირანელ კოლეგას აბას არაღჩის. ეს იყო პირველი პირდაპირი დიპლომატიური კონტაქტი ორ ქვეყანას შორის მას შემდეგ, რაც შაბათს კასპიის ზღვაში უკრაინულმა დრონმა ირანულ სატვირთო გემს დაარტყა, რასაც ერთი მეზღვაურის სიცოცხლე ემსხვერპლა, რამდენიმე კი დაშავდა.

დიპლომატიური შედეგები

სიბიჰას თქმით, ზარის მიზანი შემდგომი ესკალაციის პრევენცია იყო. "დიპლომატია პირდაპირ საუბარს ნიშნავს, მაშინაც კი, როცა ეს რთულია. მე ხაზი გავუსვი, რომ ჩვენი მიზანი ზედმეტი ესკალაციის თავიდან აცილებაა", – განაცხადა სიბიჰამ, Ukrainska Pravda-ს ცნობით. მან ასევე გააფრთხილა ირანი, შეწყვიტოს რუსეთის ომის მხარდაჭერა უკრაინის წინააღმდეგ.pravda+1

ირანის საგარეო საქმეთა სამინისტროს განცხადებით, უკრაინამ საუბრისას დაარწმუნა თეირანი, რომ გემზე თავდასხმა "უნებლიე" იყო და მოითხოვა კომპენსაცია დაზიანებული გემისა და ეკიპაჟისთვის. Anadolu Agency-ს ცნობით, არაღჩიმ ხაზი გაუსვა, რომ ირანის მოქალაქეების ან ინტერესების წინააღმდეგ ნებისმიერი დარტყმა "მიუღებელია".aa

თავდასხმა

ინციდენტი შაბათს მოხდა, როდესაც უკრაინულმა დრონებმა მიზანში ამოიღეს გემები, რომლებიც, კიევის განცხადებით, ირანიდან რუსეთში სამხედრო ტვირთის გადაზიდვაში მონაწილეობდნენ. პრეზიდენტმა ვოლოდიმირ ზელენსკიმ თავდასხმებზე პასუხისმგებლობა აიღო და განაცხადა, რომ უკრაინამ "მნიშვნელოვან შედეგებს მიაღწია კასპიის ზღვაში შორ მანძილზე დარტყმებით, მათ შორის ირანთან დაკავშირებული სამხედრო ტვირთების გადასაზიდი გემებისა და სამხედრო ხომალდის მიმართ", – იტყობინება The Wall Street Journal.wsj

ირანმა ეს შეფასება უარყო და განაცხადა, რომ გემი კომერციული იყო და რკინას გადაზიდავდა. Reuters-ის ცნობით, ირანის საგარეო საქმეთა სამინისტრომ დაგმო თავდასხმა და აღნიშნა, რომ აფეთქებას ერთი მეზღვაური ემსხვერპლა, მეორე კი დაშავდა. სატელეფონო საუბრამდე არაღჩიმ გააფრთხილა, რომ თავდასხმა "უპასუხოდ ვერ დარჩება" და მას გაეროს წესდების დარღვევა უწოდა, იტყობინება Al Jazeera.reuters+2

ფართო გავლენა

თავდასხმა ხაზს უსვამს უკრაინისა და ახლო აღმოსავლეთის ომების მზარდ კავშირს. კასპიის ზღვა მოსკოვსა და თეირანს შორის სამხედრო თანამშრომლობის არხად იქცა, უკრაინა კი ახლა იყენებს შორ მანძილზე დარტყმის შესაძლებლობებს ამ მომარაგების ხაზების ჩასაშლელად. BBC-ის ცნობით, უკრაინამ უარყო ირანის მუქარა საპასუხო ზომების შესახებ.cnn+1

დიპლომატიური გაცვლა ორივე მხარის მცდელობაა, შეაკავონ შედეგები, მაშინ როცა ფუნდამენტური დაძაბულობა – უკრაინის მიერ ირანულ-რუსული მომარაგების მარშრუტების სამიზნეში ამოღება და ირანის სამხედრო თანამშრომლობა მოსკოვთან – კვლავ გადაუჭრელი რჩება.