გაეროს მონაცემებით, 2026 წლის ივლისი ისტორიაში მეორე ყველაზე ცხელი თვე იყო

მსოფლიო მეტეოროლოგიურმა ორგანიზაციამ სამშაბათს განაცხადა, რომ 2026 წლის ივლისი გლობალურად ისტორიაში მეორე ყველაზე ცხელი ივლისი იყო. ექსტრემალურმა სიცხემ, გვალვამ და ხანძრებმა ჩრდილოეთ ნახევარსფეროს დიდი ნაწილი მოიცვა, გაეროს სააგენტო კი აფრთხილებს, რომ სახიფათო სიცხის პერიოდები უფრო ხშირი, ინტენსიური და ხანგრძლივი ხდება.

Copernicus-ის კლიმატის ცვლილების სამსახურის მონაცემებით, გასულ თვეში საშუალო ტემპერატურა ინდუსტრიამდელ პერიოდთან შედარებით 1.47°C-ით მაღალი იყო, რაც 2024 წლის ივლისის მაჩვენებელს უტოლდება და მხოლოდ 2023 წლის ივლისის რეკორდს ჩამორჩება. ზღვის ზედაპირის ტემპერატურა ივლისისთვის რეკორდულად მაღალი იყო, რაც ნაწილობრივ წყნარი ოკეანის ეკვატორულ ნაწილში ელ ნინიოს განვითარებას უკავშირდება.news.un+4

სიცხის ინტენსიფიკაცია კონტინენტებზე

"ექსტრემალური სიცხე უფრო ხშირი, ინტენსიური და ხანგრძლივი ხდება და უფრო ფართო ტერიტორიებს მოიცავს, ვიდრე წარსულის უფრო გრილ კლიმატში," განაცხადა ჟენევაში გამართულ ბრიფინგზე WMO-ს კლიმატური ინფორმაციის ხელმძღვანელმა ჯონ კენედიმ. მან მიმდინარე პროცესები ჩრდილოეთ ნახევარსფეროში არსებული მაღალი წნევის სისტემებისა და დათბობის ურთიერთქმედებას დაუკავშირა და აღნიშნა, რომ ეს სისტემები აკავებს თბილ ჰაერს, ამცირებს ღრუბლიანობას და ხელს უშლის გრილი ჰაერის მასების შემოჭრას.usnews

კენედიმ პარალელი გაავლო 1976 წლის ცნობილ ცხელ ევროპულ ზაფხულთან, სადაც მსგავსი წნევის სისტემები იყო, თუმცა შედეგები გაცილებით ნაკლებად ექსტრემალური აღმოჩნდა. დღეს, მისი თქმით, "სურათი საპირისპიროა" და დედამიწის უმეტეს ნაწილში საშუალოზე მაღალი ტემპერატურა ფიქსირდება.usnews

დასავლეთ ევროპაში ივნის-ივლისის პერიოდი რეკორდულად ცხელი იყო, საშუალო ტემპერატურამ 21.62°C შეადგინა, რაც გრძელვადიან საშუალო მაჩვენებელს 2.79°C-ით აღემატება და 2022 წლის რეკორდს აჭარბებს. საფრანგეთში ივლისი რეკორდულად ცხელი იყო, ტემპერატურა ნორმაზე 3.8°C-ით მაღალი დაფიქსირდა. ევროპის ნაწილები ზაფხულის მეხუთე ტალღას განიცდის, ხოლო იაპონიაში, კორეის რესპუბლიკაში, ახლო აღმოსავლეთსა და ლათინურ ამერიკაში ასევე დაფიქსირდა გამორჩეულად მაღალი ტემპერატურა.newscord+4

ხანძრები, გვალვა და ფართომასშტაბიანი ექსტრემები

WMO-ს სპიკერმა კლერ ნულისმა განაცხადა, რომ ივლისში დასავლეთ ევროპაში "ხანძრების გამორჩეული აქტივობა" შეინიშნებოდა, როგორც დამწვარი ფართობის, ისე ემისიების თვალსაზრისით. საფრანგეთი ბოლო 24 წლის განმავლობაში ერთ-ერთი ყველაზე ექსტრემალური ხანძრების წლისკენ მიდის. ჩრდილოეთ ამერიკაში ხანძრები მძვინვარებს აშშ-ის დასავლეთ ნაწილში, ხოლო კანადაში ორშაბათის მონაცემებით 591 აქტიური ხანძარი ფიქსირდება, მათ შორის 43 უკონტროლოა.news.un

ინტენსიური გვალვა გავლენას ახდენს სოფლის მეურნეობაზე, მდინარეებით ტრანსპორტირებასა და ენერგომომარაგებაზე, სენას, რაინისა და დუნაის დინება საგრძნობლად შემცირებულია. ამავდროულად, ძლიერი მუსონური წვიმები და წყალდიდობები ფიქსირდება დასავლეთ აფრიკასა და სამხრეთ აზიაში, ხოლო ჩინეთმა გასულ შაბათ-კვირას ტაიფუნ დოლფინის მოახლოების გამო მასობრივი ევაკუაცია განახორციელა.news.un

მას შემდეგ, რაც წყნარ ოკეანეში ელ ნინიო დამკვიდრდა, WMO ელოდება გლობალური ტემპერატურის შემდგომ ზრდას. სააგენტომ ხაზგასმით აღნიშნა, რომ "ადრეული გაფრთხილება ყველასთვის" ინიციატივა რჩება მთავარ პრიორიტეტად ექსტრემალური ამინდის პირობების გაუარესების ფონზე.news.un