Rússar segja díselolíusamninga við Bandaríkin í vinnslu

Alexander Novak, varaforsætisráðherra Rússlands, sagði á miðvikudag að rússnesk og bandarísk stjórnvöld væru að vinna að samningum um rússneskar díselolíusendingar. Viðræðurnar fylgja samkomulagi sem Donald Trump forseti tilkynnti eftir símtal við Vladimir Pútín. Bandamenn í Evrópu og þingmenn beggja flokka í Bandaríkjunum hafa gagnrýnt ákvörðunina.

"Viðræður um gerð samninga standa nú yfir milli orkumálaráðuneytis Rússlands og orkumálaráðuneytis Bandaríkjanna. Þar verður fundið tæki sem gerir kleift að styðja við birgðir," sagði Novak á orkuþingi í Rússlandi, samkvæmt kínversku fréttastofunni Xinhua. Hann sagði við TASS að Rússar væru að aflétta útflutningshömlum á díselolíu fyrr en áætlað var. Hann bætti við að undirritun samnings og lestun á tankskipi tæki tíma áður en fyrsti farmurinn færi til Bandaríkjanna.africanews+1

Samningurinn

Trump sagði á Truth Social á föstudag að Rússar myndu strax útvega yfir 300.000 tonn af díselolíu. Í kjölfarið kæmu 500.000 tonn í nóvember, 1 milljón tonna "strax í kjölfarið" og síðan 3 milljónir tonna til viðbótar. Fjármálaráðuneytið gaf síðan út almennt leyfi sem frestar refsiaðgerðum á rússneskri díselolíu til apríl 2027.thebell+1

Bandarískur embættismaður sagði við Axios að Trump hefði gert samninginn eftir að Volodymyr Zelensky, forseti Úkraínu, hunsaði ítrekaðar beiðnir Bandaríkjanna um að hætta árásum á rússneskar olíuhreinsistöðvar. Washington kennir þeim árásum um hækkandi eldsneytisverð í Bandaríkjunum. Zelensky kallaði samninginn "hvorki sanngjarnan né heiðarlegan".axios

Novak hefur sagt að Rússar gætu flutt út 3 til 3,5 milljónir tonna á mánuði fyrir lok ársins. Sérfræðingar efast um þá tölu þar sem um 40% til 50% af hreinsunargetu Rússlands er óvirk. Þeir búast einnig við litlum áhrifum á díselverð í Bandaríkjunum til skamms tíma, en það er nálægt metverði, að sögn The New York Times.aljazeera+2

Evrópa og Bandaríkjaþing andmæla

Evrópskir embættismenn voru slegnir yfir tilkynningunni, samkvæmt The New York Times. Orkusérfræðingar þar áætla að samningurinn gæti dælt um 4 milljörðum dollara inn í rússneska hagkerfið. Friedrich Merz, kanslari Þýskalands, sagði að það kæmi ekki til greina fyrir Evrópu að feta í fótspor Bandaríkjanna. "Rússar semja aðeins af alvöru undir þrýstingi," sagði hann. Utanríkisráðherrar ESB bættu 1.600 nöfnum á refsiaðgerðalista sambandsins á fundi í Lúxemborg.nytimes+1

POLITICO greindi frá því að embættismenn á öryggisráðstefnu í Varsjá hefðu kvartað sáran yfir ákvörðuninni í einrúmi, þar sem einn ESB-embættismaður kallaði þetta "Oval Office Part 2". Flestir leiðtogar ESB hafa þó forðast að gagnrýna Trump beint. Háttsettur embættismaður ESB sagði við European Pravda að búist væri við að leiðtogar ESB lýsi "eftirsjá" vegna samningsins í niðurstöðum leiðtogafundarins sem fram fer á fimmtudag og föstudag.politico+1

Í Washington fóru tólf öldungadeildarþingmenn, þar af sex repúblikanar, fram á það við Trump á þriðjudag að hann rifti samningnum. Bréf þeirra kom dögum áður en stjórnvöld þurfa að taka ákvörðun um nýjar refsiaðgerðir gegn Moskvu. Þingmenn halda því fram að samkomulagið gæti brotið gegn lögum frá 2022 sem banna innflutning á rússneskri orku. "Við ættum að herða refsiaðgerðir frekar en að grafa undan þeim," sagði Jerry Moran, öldungadeildarþingmaður repúblikana.reuters+1