Gasverð í Evrópu nálgast hæðir frá Íran-deilunni vegna vaxandi birgðavanda fyrir veturinn

Verð á jarðgasi í Evrópu hefur hækkað skarpt í vikunni og nálgast þau stig sem sáust þegar Íran-deilan hófst fyrr á árinu, en langvarandi truflanir á norska gasvinnslusvæðinu Ormen Lange auka enn á vaxandi birgðavanda fyrir veturinn.

Viðmiðunarverð á hollenska TTF-markaðnum fór í um 61 evru á megavattstund á miðvikudag, sem er um það bil tvöfalt hærra en fyrir ári síðan, samkvæmt gögnum frá Intercontinental Exchange sem CNN vitnar í. Verðhækkunin endurspeglar samspil framboðstruflana sem hefur gert álfuna berskjaldaða nú þegar háannatími hitunar nálgast.cnn

Truflanir á Ormen Lange framlengdar til 2027

Shell ↗ 1.58% dró úr framleiðslu á Ormen Lange, einu stærsta gasvinnslusvæði Noregs, um u.þ.b. 40% eftir að bilun í þjöppu á einni af tveimur neðansjávarstöðvum neyddi framleiðendur til að stöðva vinnslu þann 13. júlí. Framleiðslan hefur dregist saman um 8,9 milljónir rúmmetra á dag frá 22,9 milljóna rúmmetra daglegri afkastagetu svæðisins, samkvæmt norska innviðafyrirtækinu Gassco. Truflunin, sem upphaflega átti að leysast í október, hefur nú verið framlengd til 1. febrúar 2027.finance.yahoo+1

"Að fresta viðgerð á Ormen Lange til febrúar er mikil breyting. Við erum að missa mikilvæga grunnorku frá Noregi mitt í háannatíma hitunar," sagði James O'Brien, yfirmaður LNG-mála hjá D.Trading, við orkuritið Montel.linkedin

Birgðastaðan versnar

Framleiðslusamdrátturinn kemur á sama tíma og gasbirgðir í ESB eru um 59% — langt undir árstíðabundnu meðaltali og sambærilegt við stöðuna sumarið 2021, þegar Rússland hóf að takmarka útflutning. Evrópa hóf innspýtingartímabilið 2026 með minnstu gasbirgðir síðan 2018, eða aðeins 31 milljarð rúmmetra, samkvæmt Center on Global Energy Policy við Columbia-háskóla.energypolicy.columbia+1

Sérfræðingar ING hafa bent á að hægari innspýting í birgðageymslur sé vaxandi áhætta og benda á að samkeppni frá asískum kaupendum um af skornum skammti LNG-farmum geri evrópskum innflytjendum erfiðara fyrir að tryggja framboð. Hormuz-sund er að mestu lokað vegna Íran-deilunnar, sem hindrar um fimmtung af heimsframboði á LNG. Eftirstandandi farmar, þar á meðal frá Bandaríkjunum, beinast í auknum mæli til Asíu þar sem kaupendur eru reiðubúnir að greiða hærra verð.cnn+2

Óvissuvetur framundan

Þrýstingurinn á gasmarkaði eykur á víðtækari efnahagslega erfiðleika um alla Evrópu. Sögulega lág vatnsstaða í Rín hefur raskað aðfangakeðjum iðnaðarins og BASF hefur varað við því að fyrirtækið gæti átt í erfiðleikum með að uppfylla pantanir. Á sama tíma hafa hitabylgjur neytt stjórnvöld til að draga úr kjarnorkuframleiðslu í Rúmeníu, Frakklandi og Ungverjalandi, sem þrengir enn frekar að orkuframboði.insurancejournal+1

Kieran Tompkins, yfirhagfræðingur hjá Capital Economics, varaði við því í nýlegri greiningu að "gasmarkaður ESB sé berskjaldaður þegar horft er til hámarkseftirspurnar í vetur. Birgðastaðan er sú lægsta á þessum tíma árs í yfir áratug".cnn

Ekki eru allir sérfræðingar jafn svartsýnir. Massimo Di Odoardo, varaforseti gas- og LNG-rannsókna hjá Wood Mackenzie, sagði við CNN að ótti við skort sé "ýktur" og hélt því fram að Evrópa hafi getu til að "kaupa sig út" úr kreppunni — þó hann hafi varað við því að verð gæti náð mjög háum stigum ef Hormuz-sund opnast ekki fyrir veturinn.cnn