Newsletter Subscribe
Enter your email address below and subscribe to our newsletter
[forminator_form id="25163"]

reuters.com.nature.com+1.news.oregonstate.edu+1.მთვარის სიმულირებულ ნიადაგში, ჭიების კომპოსტთან შერევით მოყვანილი კარტოფილი ისეთივე კარგად გაიზარდა, როგორც დედამიწის საუკეთესო სასოფლო-სამეურნეო მიწებზე მოყვანილი კარტოფილი, იტყობინება ამ კვირაში ორეგონის სახელმწიფო უნივერსიტეტი. უნივერსიტეტის ცნობით, ტუბერები უსაფრთხოა საკვებად და ისეთივე ნოყიერია, როგორც ჩვეულებრივი კარტოფილი.news.oregonstate.edu
NASA-ს მიერ დაფინანსებული კვლევა გამოქვეყნდა ჟურნალ npj Microgravity-ში. ის პასუხობს NASA-ს Artemis-ის პროგრამის მთავარ კითხვას, რომელიც მთვარეზე ადამიანის ხანგრძლივ ყოფნას ისახავს მიზნად. უნივერსიტეტის განცხადებით, ეს მიზანი მოითხოვს ადგილზე საკვების მოყვანას, რათა თავიდან იქნას აცილებული დედამიწიდან ძვირადღირებული მომარაგების მისიები.nature.com+1
Reuters-ის ცნობით, გუნდმა სათბურში მოიყვანა Modoc-ის ჯიშის კარტოფილი, რომელიც ადრეულად მწიფდება და აქვს წითელი კანი და თეთრი გული. მათ გამოსცადეს რეგოლითის ხუთი სიმულანტი, რომლებიც მთვარის ზღვებისა და მაღალმთიანი რეგიონების ნიადაგს ბაძავს. შედარებისთვის გამოყენებული ნიადაგი აღებულია ჰერმისტონიდან, ორეგონი, რომელიც ცნობილია კარტოფილის ერთ-ერთი ყველაზე მაღალი მოსავლიანობით მსოფლიოში, აცხადებს ორეგონის სახელმწიფო უნივერსიტეტი.reuters.com+1
სუფთა სიმულანტში გაზრდილი მცენარეები შეფერხებული იყო და ჰქონდათ განუვითარებელი ფესვები. 5%-დან 15%-მდე ვერმიკომპოსტის (მიწის ჭიების მიერ წარმოებული ორგანული სასუქი) დამატებამ მხოლოდ ნაწილობრივი გაუმჯობესება გამოიწვია. უნივერსიტეტის ცნობით, 30%-იანი ვერმიკომპოსტის ნარევმა დედამიწის ნიადაგში გაზრდილი მცენარეების ზრდის მაჩვენებელს მიაღწია. Reuters-ის ინფორმაციით, ამ დონეზე მოსავლიანობა ჰერმისტონის ნიადაგის იდენტური იყო. ვინაიდან მცენარეები პატარა ქოთნებში იზრდებოდა, ტუბერები მცირე ზომის იყო, ძირითადად 10 გრამზე ნაკლები, თუნდაც დედამიწის ნიადაგში.news.oregonstate.edu+1
"მთვარის რეგოლითი არ შეიცავს აზოტს, ამიტომ დანამატების გარეშე არცერთი კულტურა არ გაიზრდება", – განუცხადა Reuters-ს უფროსმა ავტორმა ეიმერიკ გოიერმა.reuters.com
მთვარის რეგოლითი ასევე შეიცავს მძიმე მეტალების, მაგალითად სპილენძის, მაღალ დონეს. "ორგანული ნივთიერებების გარეშე კარტოფილი ზედმეტად ბევრ მძიმე მეტალს შთანთქავს, რაც შეიძლება მცენარისთვის ტოქსიკური გახდეს", – თქვა გოიერმა. მან El País-ს განუცხადა, რომ კომპოსტი, სავარაუდოდ, სპილენძის იონებს აკავშირებს და ზღუდავს მათ შეწოვას ფესვების მიერ.english.elpais.com+1
"ჩვენ გვჯერა, რომ კომპოსტი ეხმარება მთვარის რეგოლითში არსებული ტოქსიკურობის დაბალანსებას მცენარისთვის მავნე ნაერთების ზემოქმედების შემცირებით", – განაცხადა პირველმა ავტორმა დევიდ ჰენდიმ, გოიერის ლაბორატორიის პოსტდოქტორანტმა, ორეგონის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ცნობით. ტუბერებმა შეინარჩუნეს კვებითი ღირებულება და არ აჩვენეს გლიკოალკალოიდების სტატისტიკურად მნიშვნელოვანი ზრდა, რაც ბუნებრივი კარტოფილის ტოქსინებია და ხშირად უკავშირდება კანქვეშა მწვანე ლაქებს.news.oregonstate.edu
ავტორები აცხადებენ, რომ ისინი პირველები არიან, ვინც აჩვენეს, რომ მთვარის რეგოლითის სიმულანტებში მოყვანილი ტუბერები კვებითი თვალსაზრისით დედამიწაზე მოყვანილის ტოლფასია, იტყობინება Sci.News. ისინი ვარაუდობენ, რომ რეგოლითზე მეურნეობა შესაძლოა არ გამოდგეს მთვარეზე საკვების წარმოების საწყის ეტაპზე, მაგრამ ეს შეიძლება გახდეს გრძელვადიანი ვარიანტი, თუ ორგანული ნივთიერებები მუდმივად დაემატება, იტყობინება Cosmos. ასტრონავტებს შეეძლებათ თან წაიღონ კომპოსტის მცირე მარაგი და შემდეგ დაამზადონ მეტი საკვების ნარჩენებისა და მცენარეული ნარჩენებისგან. ორეგონის სახელმწიფო უნივერსიტეტის თქმით, მომავალ ნაშრომში 10 ჯიშის კარტოფილს შეადარებენ.connectsci.au+2
კარტოფილი ჯერ არავის გაუსინჯავს. "სამწუხაროდ, ჩვენ ჯერ არ გაგვისინჯავს. მოსავალი ლაბორატორიული ანალიზისთვის გამოვიყენეთ", – თქვა გოიერმა.english.aawsat.com